Iran đóng eo biển Hormuz, làm tan vỡ lệnh ngừng bắn mong manh

Bộ Chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya của Iran đã thông báo vào ngày 20/06/2026 rằng eo biển Hormuz hiện đóng cửa đối với mọi hoạt động tàu thuyền. Bộ chỉ huy này viện dẫn lý do Hoa Kỳ và Israel bị cáo buộc vi phạm Biên bản ghi nhớ Islamabad.

Thông báo này đi ngược lại những nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng gần đây, đồng thời làm gia tăng nguy cơ gián đoạn vận chuyển dầu toàn cầu trong bối cảnh thị trường đang kỳ vọng tình hình sẽ ổn định hơn.

Tuyên bố của Bộ chỉ huy quân sự

Bộ Chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya – cơ quan chỉ huy tác chiến hợp nhất cao nhất của Iran – mô tả việc đóng cửa eo biển chỉ là “bước đầu tiên” và cảnh báo sẽ có thêm các biện pháp mạnh tay khác nếu tình trạng đối đầu tiếp diễn.

Thông báo này đã được các phương tiện truyền thông nhà nước Iran đăng tải rộng rãi. Động thái của Iran diễn ra sau nhiều tháng căng thẳng bắt nguồn từ các cuộc tấn công của Hoa Kỳ và Israel vào cuối tháng 02/2026 cùng nhiều hạn chế đã từng áp dụng lên eo biển trước đó.

🇮🇷🇺🇸 Iran’s Khatam al-Anbiyaa (IRGC) HQ just declared:"In view of America’s breach of the Memorandum of Understanding and the Zionist regime’s continuous violations of the ceasefire by and the merciless killing and displacement of hundreds of thousands of the oppressed people… https://t.co/4qw593K7La pic.twitter.com/VGJKtIvMdQ

— Mario Nawfal (@MarioNawfal) June 20, 2026

Theo dõi chúng tôi trên X để cập nhật những tin tức mới nhất ngay khi sự kiện diễn ra

Mỗi ngày, eo biển Hormuz vận chuyển khoảng 21 triệu thùng dầu và các sản phẩm dầu khí, tương đương với khoảng 20% nhu cầu tiêu thụ dầu khí toàn cầu và chiếm gần 1/4 lượng dầu được vận chuyển qua đường biển, theo số liệu từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ (EIA).

Đồng thời, tuyến đường thủy này còn là tuyến xuất khẩu quan trọng cho khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) từ Qatar và UAE. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây đều có thể khiến giá cả thị trường biến động mạnh bởi các quốc gia vùng Vịnh gần như không có tuyến vận chuyển nào thay thế hiệu quả.

Căng thẳng liên quan đến thỏa thuận Islamabad

Biên bản ghi nhớ Islamabad gồm 14 điểm, được ký kết vào khoảng ngày 17/06/2026, theo đó Iran cam kết sẽ nỗ lực đảm bảo giao thương hàng hải an toàn, không thu phí qua eo biển trong 60 ngày đầu.

Biên bản này cũng kêu gọi Hoa Kỳ chấm dứt việc phong tỏa hải quân tại các cảng của Iran. Khi khung thỏa thuận này được triển khai, hoạt động vận chuyển đã được nối lại, góp phần giúp giá năng lượng hạ nhiệt.

Tuy nhiên, tuyên bố quân sự mới nhất của Iran đã phủ nhận các điều khoản đảm bảo thông thương trong biên bản, đồng thời cho rằng những hành động tiếp diễn của Israel tại Lebanon là vi phạm cam kết.

Biên bản này từng góp phần kéo giá dầu xuống thấp, nhưng nay có thể lại thu hút sự chú ý trở lại khi nguy cơ thiếu hụt nguồn cung được dự báo sẽ kéo dài.