Đồng sáng lập Ethereum, Vitalik Buterin cho rằng AI rất giàu kiến thức nhưng lại thiếu sự khôn ngoan. Theo ông, chatbot có thể nhận diện được tham chiếu về hầu hết mọi thứ, nhưng chúng chỉ đánh giá được bề mặt nội dung của một văn bản.
Nhận định này được chia sẻ trong một cuộc tranh luận trên X về việc liệu chatbot hiện nay có thể sánh ngang với những người đọc giỏi nhất hay không. Điều này rất quan trọng đối với các nhà đầu tư nhỏ lẻ trong lĩnh vực crypto, khi họ thường sử dụng AI để tóm tắt các whitepaper hoặc các đề xuất quản trị và quyết định dựa vào các bản tổng hợp đó.
Câu chuyện bắt nguồn từ một bài báo của Wall Street Journal về môn học Humanities 10, một khóa học rất khó dành cho sinh viên năm nhất tại Harvard. Theo thông tin trích dẫn trên X, số đơn đăng ký đã tăng 40% vào mùa thu này, với 180 sinh viên cạnh tranh cho 90 chỗ ngồi.
Sinh viên phải đọc một cuốn sách dày mỗi tuần và lớp học cấm sử dụng các thiết bị điện tử. Nhiều bạn ứng tuyển cho biết họ muốn tránh tối đa việc sử dụng các phương tiện hỗ trợ từ AI.
Sau đó, một người dùng khẳng định rằng các mô hình AI ngày nay có thể là bạn đồng hành thảo luận về tác phẩm kinh điển tốt hơn bất kỳ ai vì chúng đã “đọc hết mọi thứ”. Tuy nhiên, một tác giả lại phản bác và cho rằng những phản hồi của chatbot về bài luận của cô hiện vẫn còn rất sơ sài.
Buterin sau đó vào bình luận và chỉ ra sự khác biệt rõ ràng giữa kiến thức và sự khôn ngoan.
I find AI to be extremely knowledgeable, and so exceptionally able to detect references to almost anything, but not very wise, and so it only makes the most surface-level judgements about what point some writing is making.This is particularly true when it's analyzing writing…
— vitalik.eth (@VitalikButerin) October 29, 2026
Ông cho rằng, kiến thức của AI dễ nhận thấy hơn nhiều so với sự khôn ngoan hạn chế của nó, bởi sự khôn ngoan, không giống trí thông minh, vốn rất khó để xác thực.
Điểm yếu này càng lộ rõ hơn khi một mô hình AI đọc một văn bản mới lần đầu tiên. Còn đối với các tác phẩm nổi tiếng, AI sẽ có rất nhiều dữ liệu phân tích của con người trong dữ liệu huấn luyện.
Cảnh báo của ông cũng khá nhất quán. Gần đây, Buterin cảnh báo rằng AI có thể làm suy yếu các yếu tố quan trọng trong bảo mật crypto chỉ trong vòng hai năm tới. Ông cũng đã phát triển một chế độ bảo vệ riêng tư cho AI.
Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng tình với sự dè chừng của ông. Một số nhà đầu tư cho rằng AI hiện giờ đã có thể vượt qua cả những bộ óc xuất sắc nhất của con người trong lĩnh vực toán học.
Trong khi đó, các đội ngũ crypto vẫn tiếp tục sử dụng AI để kiểm tra, nghiên cứu và tóm tắt các báo cáo quản trị. Nếu AI chỉ đọc lướt bề mặt thì có thể bỏ sót những chi tiết tinh vi trong hợp đồng thông minh hoặc lịch phân phối của một token.
Ý kiến của Buterin nhấn mạnh rằng, sự thật thì có thể kiểm tra được dựa trên nguồn tham khảo, nhưng đánh giá về một văn bản hoàn toàn mới lại không đơn giản như thế. Việc ông ủng hộ mô hình AI hạn chế tấn công gần đây cũng cho thấy ông vẫn ưu tiên yếu tố kiểm tra của con người trong mọi quá trình.