Khủng hoảng tiếp theo? Chuyên gia kinh tế so sánh áp lực nợ AI của các hyperscaler với cuộc khủng hoảng bất động sản năm 2008

Apollo Global Management vừa cảnh báo vào ngày thứ Tư rằng các hợp đồng hoán đổi rủi ro tín dụng (credit default swaps – CDS) đối với nợ của các công ty hyperscaler đang phản ánh mức độ rủi ro cao hơn. Chuyên gia kinh tế trưởng Torsten Slok cho biết sự thay đổi này đến từ các yếu tố cơ bản của tín dụng đang yếu đi chứ không phải do các hoạt động phòng ngừa rủi ro thông thường từ các nhà giao dịch trái phiếu.

Hyperscaler là các ông lớn trong mảng điện toán đám mây như Amazon, Microsoft, Google và Meta – họ đang vận hành hạ tầng phía sau làn sóng AI bùng nổ. Hiện tại chênh lệch CDS so với nợ ngân hàng của các hyperscaler đã nới rộng lên khoảng 60 điểm cơ bản kể từ tháng 10/2025.

Đầu tư AI bằng nợ vay khiến nhiều người so sánh với khủng hoảng năm 2008

Nhận định này được Slok trình bày trong một báo cáo hôm thứ Tư do CNBC đăng tải.

“Điều thị trường đang đánh giá lại chính là yếu tố cơ bản về tín dụng của các hyperscaler, cụ thể là chu kỳ đầu tư AI bằng nguồn vốn vay, tỷ lệ đòn bẩy tăng cao, dòng tiền tự do âm và khả năng hoàn vốn không chắc chắn khi các tài sản này xuống giá theo thời gian.”

Ông Dan Alpert, nhà sáng lập kiêm quản lý tại Westwood Capital, đã so sánh bối cảnh này với thời điểm trước khủng hoảng thế chấp năm 2008. Tuy nhiên, ông cho rằng các ngân hàng hiện nay đã có nguồn vốn tự có lớn hơn và đa dạng hóa hơn thời điểm đó rất nhiều.

So sánh này cũng làm nhiều người nhớ lại bộ phim “The Big Short”, kể về những nhà đầu tư nhận ra tình trạng định giá sai của trái phiếu thế chấp nhiều năm trước cuộc khủng hoảng 2008.

Báo cáo của Slok đưa ra sau khi một số phòng thí nghiệm phát triển AI hàng đầu kêu gọi tạm chậm lại việc phát triển các mô hình AI vì lý do an toàn. Điều này có thể khiến nhu cầu sử dụng sức mạnh điện toán do các hyperscaler cung cấp bị giảm đi.

We Must Pace the Frontier: I’ve written a new essay on why the AI industry should slow down, with a three-part plan for doing so.Anthropic is unilaterally committing to the first of these steps. We’ll provide third-party evaluators with permanent, employee-level access to our…

— Dario Amodei (@DarioAmodei) September 12, 2026

Một thị trường bắt đầu phát tín hiệu rạn nứt

Các nhà phân tích cũng ghi nhận những tín hiệu cảnh báo tương tự ở thị trường tín dụng tư nhân, nơi mà các dấu hiệu rạn nứt cũng được so sánh với năm 2008.

Xu hướng này cũng giống với cách nợ vay cho AI đã đẩy lợi suất trái phiếu lên mức cao nhất trong nhiều năm vào đầu năm nay.

Tuy nhiên, không phải ai cũng tin rằng rủi ro đã thực sự rõ ràng. Paul Meeks, trưởng bộ phận nghiên cứu công nghệ tại Freedom Capital Markets, cho rằng biên lợi nhuận của các hyperscaler đã bắt đầu cải thiện do tốc độ mở rộng công suất đang chậm lại.

Ông Dean Baker, sáng lập Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách, thì nhận xét rằng các nhà đầu tư giao dịch CDS đang đặt cược chống lại những công ty AI này. Ông lý giải rằng họ nghi ngờ các công ty có thực hiện được cam kết tài chính cho các khoản nợ hay không.

Alphabet và Meta đều có dòng tiền tự do dự phóng âm khoảng 25 tỷ USD, còn Amazon là gần 30 tỷ USD. Trong khi đó, Microsoft vẫn duy trì dòng tiền dương, dựa trên số liệu FactSet mà Slok đưa ra.

Hiện tại vẫn chưa rõ liệu việc chênh lệch CDS nới rộng có phải là dấu hiệu cảnh báo sớm, hay chỉ là một đợt điều chỉnh tạm thời. Câu trả lời sẽ phụ thuộc vào tốc độ tăng trưởng doanh thu AI có theo kịp mức chi tiêu đầu tư hay không.