Vì sao cổ phiếu ngân hàng bắt đầu sụt giảm? Sự bùng nổ giao dịch quý 2 khó lặp lại, doanh thu ngân hàng đầu tư có thể chịu áp lực sau các đợt tăng lãi suất của Fed

TradingKey - Ngày 22/9 theo giờ ET, chỉ số Nasdaq Composite đã đạt mức cao kỷ lục, trong khi cổ phiếu ngân hàng nhìn chung chịu áp lực. Wells Fargo (WFC) giảm 3,92%, UBS (UBS) giảm 3,66%, JPMorgan (JPM) giảm 3,42%, Bank of America (BAC) giảm 3,04% và Citigroup (C) giảm 1,91%.

Đây không phải là lần đầu tiên các cổ phiếu ngân hàng đồng loạt sụt giảm trong những ngày gần đây. Sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất 25 điểm cơ bản vào ngày 16 tháng 9, các cổ phiếu ngân hàng đã bị bán tháo, với chỉ số KBW Bank Index giảm 2,9%, đánh dấu mức giảm lớn nhất kể từ tháng 2.

Nỗi lo của thị trường chủ yếu tập trung vào hai yếu tố: tốc độ tăng trưởng cao của các hoạt động giao dịch trong quý 2 khó có thể lặp lại, trong khi sự không chắc chắn về lộ trình lãi suất và các hoạt động tài trợ vốn có thể tiếp tục đè nặng lên doanh thu mảng ngân hàng đầu tư. Cả hai yếu tố này kết hợp lại đã khiến giới đầu tư hạ kỳ vọng lợi nhuận ngắn hạn đối với ngành ngân hàng, nhưng điều này không có nghĩa là tất cả các mảng kinh doanh đều suy yếu cùng một lúc.

Bùng nổ giao dịch khó lặp lại

Trong quý 2, hoạt động giao dịch sôi động ở các cổ phiếu liên quan đến AI, sự gia tăng giao dịch tại các công ty bán dẫn châu Á và những điểm nóng trên thị trường như thương vụ IPO của SpaceX đã làm gia tăng sự quan tâm cùng nhu cầu giao dịch, qua đó thúc đẩy doanh thu giao dịch cổ phiếu của các ngân hàng. Tổng doanh thu giao dịch cổ phiếu tại bốn định chế tài chính lớn—JPMorgan Chase, Goldman Sachs, Citigroup và Bank of America—đã tăng vọt 72% so với cùng kỳ năm ngoái lên 19,3 tỷ USD. Với mức nền cao này, việc duy trì tốc độ tăng trưởng tương tự trong thời gian tới sẽ đòi hỏi cả biến động thị trường lẫn nhu cầu giao dịch của khách hàng tiếp tục duy trì ở mức cao.

Đồng Chủ tịch Morgan Stanley, Daniel Simkowitz, cho biết điều kiện thị trường trong quý 2 là khá đặc biệt và quý 3 sẽ không lặp lại sự bùng nổ của quý 2. Đồng Chủ tịch JPMorgan Chase, Doug Petno, cũng lưu ý rằng sau một quý đạt kỷ lục, doanh thu mảng thị trường của ngân hàng dự kiến sẽ giảm theo yếu tố mùa vụ so với quý trước.

Hoạt động huy động vốn chậm lại

Giám đốc điều hành Bank of America, ông Brian Moynihan, lưu ý rằng hoạt động tài trợ vốn tại châu Á đã hạ nhiệt, khi các dịch vụ môi giới cao cấp (prime brokerage) dành cho các quỹ đầu cơ, công ty giao dịch và văn phòng quản lý tài sản gia đình đang thu hẹp tại khu vực này. Điều này cho thấy một số hoạt động thị trường từng hỗ trợ doanh thu giao dịch trong quý 2 đang suy yếu.

Sự không chắc chắn trong môi trường lãi suất cũng đang gây áp lực lên các quyết định huy động vốn của doanh nghiệp. Ông Moynihan cho biết các doanh nghiệp sẽ chỉ sẵn lòng phát hành nợ nhiều hơn khi họ có sự chắc chắn hơn về chi phí vay trong tương lai. Đối với các ngân hàng, việc phát hành nợ của doanh nghiệp giảm sút có thể gây áp lực lên phí bảo lãnh phát hành của mảng ngân hàng đầu tư và doanh thu thị trường vốn liên quan.

Vấn đề cốt lõi không chỉ nằm ở mức lãi suất cao, mà là biên độ biến động lớn của lãi suất. Khi các doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc ước tính chi phí vay trong tương lai, họ có thể trì hoãn các đợt phát hành nợ, phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) hoặc các giao dịch thị trường vốn khác. Do đó, các ngân hàng phải đối mặt với áp lực kép từ hoạt động giao dịch suy giảm và doanh thu mảng ngân hàng đầu tư kém khả quan.

Kết quả kinh doanh phân hóa giữa các mảng kinh doanh

Dù kỳ vọng chung của thị trường đã suy yếu, các ngân hàng riêng lẻ vẫn có quan điểm khác nhau về quý 3. JPMorgan Chase dự báo doanh thu giao dịch sẽ tăng trưởng ở mức hai chữ số tầm cao so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi Citigroup dự báo doanh thu mảng thị trường tăng ở mức một chữ số tầm trung, cả hai dự báo này đều khả quan hơn kỳ vọng gần như đi ngang của Bank of America.

Tuy nhiên, những dự báo tăng trưởng này vẫn thấp hơn đáng kể so với mức tăng trưởng cao đã ghi nhận trong quý 2. CEO David Solomon của Goldman Sachs cho biết mảng kinh doanh cổ phiếu của ngân hàng vẫn duy trì đà tăng trưởng tốt, nhưng doanh thu từ thu nhập cố định, tiền tệ và hàng hóa sẽ yếu hơn một chút khi so sánh.

Điều này cho thấy sự sụt giảm của cổ phiếu ngân hàng phản ánh sự phân hóa giữa các mảng kinh doanh thay vì sự suy giảm đồng loạt trên mọi hoạt động. Giao dịch cổ phiếu có thể vẫn duy trì khả năng chống chịu tốt, nhưng mảng thu nhập cố định, tiền tệ, hàng hóa, bảo lãnh phát hành ngân hàng đầu tư và dịch vụ môi giới cao cấp ở một số khu vực có thể chịu tác động bởi sự giảm tốc trong hoạt động huy động vốn cùng những bất ổn về lãi suất.

Vì sao biến động lãi suất lại quan trọng

Môi trường lãi suất là một yếu tố then chốt khác để hiểu được áp lực lên cổ phiếu ngân hàng trong đợt này. Các doanh nghiệp cần chi phí huy động vốn tương đối ổn định để dễ dàng đưa ra quyết định phát hành nợ hơn; các nhà đầu tư cũng điều chỉnh đánh giá về lợi suất trái phiếu và triển vọng lợi nhuận ngân hàng dựa trên kỳ vọng lạm phát và lộ trình chính sách.

Khi biến động lãi suất gia tăng, các doanh nghiệp có thể hoãn kế hoạch huy động vốn, và hoạt động thương vụ cũng sẽ thay đổi. Trong khi đó, các nhà đầu tư sẽ đánh giá lại doanh thu giao dịch, doanh thu bảo lãnh phát hành và hiệu suất biên lãi thuần trong tương lai của các ngân hàng.

Do đó, thị trường hiện không chỉ tập trung vào hướng đi của lãi suất chính sách, mà còn vào thời điểm lộ trình lãi suất sẽ ổn định. Ông Moynihan cũng lưu ý rằng lãi suất rốt cuộc sẽ ổn định, điều này sẽ giúp một số hoạt động thương vụ phục hồi.

Cổ phiếu ngân hàng có tiếp tục giảm giá?

Trong ngắn hạn, diễn biến cổ phiếu ngân hàng sẽ phụ thuộc vào việc kết quả kinh doanh quý 3 có xác nhận những lo ngại của thị trường hay không. Các ngân hàng lớn tại Phố Wall sẽ công bố kết quả tài chính quý 3 vào tháng 10, trong đó doanh thu giao dịch, phí bảo lãnh phát hành của mảng ngân hàng đầu tư và kết quả hoạt động của các phân khúc thị trường khác nhau đều có thể trở thành chất xúc tác gây biến động giá cổ phiếu.

Tuy nhiên, giới lãnh đạo ngân hàng không tin rằng nhu cầu dài hạn đối với các mảng kinh doanh thị trường đã biến mất. Paterno lưu ý rằng nhu cầu đối với dịch vụ môi giới cao cấp và tài chính cấu trúc đã tăng đáng kể, đánh dấu một xu hướng cấu trúc dài hạn sẽ còn tiếp diễn trong một thời gian.

Solomon cũng chỉ ra rằng tăng trưởng kinh doanh sẽ không đi theo một đường thẳng. Nếu tổng vốn hóa thị trường tại Mỹ và trên toàn cầu tiếp tục tăng trong tương lai, quy mô các dịch vụ tài trợ vốn cung cấp cho khách hàng cũng có thể mở rộng tương ứng. Nhìn từ góc độ này, đợt sụt giảm hiện tại của cổ phiếu ngân hàng giống như một đợt điều chỉnh của thị trường trước kỳ vọng tăng trưởng cao trong ngắn hạn, và quỹ đạo sau đó vẫn sẽ phụ thuộc vào việc liệu kết quả kinh doanh quý 3 và biến động lãi suất có thể cùng hạ nhiệt hay không.