Zcash (ZEC) đang tăng giá dù phần lớn thị trường giảm, và lý do lại nằm ở dữ liệu on-chain chứ không phải chỉ ở biến động giá.
ZEC đã tăng hơn 13% trong 24 giờ qua, đạt khoảng 618 USD, ngay cả khi Bitcoin, Ethereum, và Solana đều lao dốc. Điều này khiến ZEC trở thành một trong số ít token lớn tăng giá. Hai chỉ số on-chain sau đây giúp lý giải vì sao đồng coin riêng tư lớn nhất thị trường này vẫn vượt lên bất chấp xu hướng yếu của thị trường chung.
Dấu hiệu rõ ràng nhất nằm ở lượng shielded supply của Zcash, tức là số lượng ZEC được giữ ở các pool bảo mật, giúp ẩn thông tin giao dịch. Tổng lượng này đã tăng lên khoảng 5.1 triệu ZEC – một mức cao nhất từ trước đến nay.
Phần lớn lượng ZEC này nằm ở pool mới nhất – Orchard, với khoảng 4.5 triệu ZEC vào cuối tháng 05. Các pool cũ hơn như Sapling và Sprout nắm giữ ít hơn nhiều, lần lượt khoảng 592,000 và 25,000 ZEC.
Sự tăng trưởng này rất quan trọng vì bảo mật (shielding) chính là lý do cốt lõi khiến mọi người sử dụng Zcash.
Diễn biến này cũng phù hợp với nhận định của Multicoin Capital khi họ công bố nắm giữ lượng lớn ZEC, cho rằng quyền riêng tư là một hình thức phòng vệ trong bối cảnh ngày càng bị chú ý tới tài sản công khai. Ngoài ra cũng xuất phát từ sự thay đổi tích cực về mặt pháp lý, sau khi Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) kết thúc điều tra về Quỹ Zcash vào tháng 01/2024 và Grayscale đề xuất chuyển quỹ Zcash sang ETF giao ngay.
NEW: MULTICOIN CAPITAL SAYS IT HAS BUILT A "SIGNIFICANT POSITION" IN $ZEC SINCE FEB, CALLING ZCASH THE "CLEANEST WAY" TO EXPRESS THE PRIVACY COIN THESIS pic.twitter.com/j8slkfDlm3
— The Wolf Of All Streets (@scottmelker) May 6, 2026
Tuy nhiên, việc shielded balance tăng phản ánh nhu cầu sử dụng thật sự, chứ không nói lên sức mạnh bảo mật mạng lưới.
Song song với nhu cầu tăng, các thợ đào cũng đang dành nhiều tài nguyên hơn cho Zcash. Hashrate của mạng lưới Zcash, tức tổng sức mạnh tính toán bảo vệ chuỗi, đã đạt mức kỷ lục là 16.3 GH/s vào cuối tháng 05.
Mức này đã vượt xa các đỉnh cũ gần 11 GH/s năm 2022 và 10 GH/s năm 2024. Hashrate cao hơn giúp mạng lưới Zcash an toàn hơn trước các rủi ro tấn công, đồng thời cho thấy thợ đào vẫn tin rằng khai thác ZEC sẽ tiếp tục có lợi nhuận.
Điều này cũng rất hợp lý trong bối cảnh gần đây. Đợt halving diễn ra vào tháng 11/2024 đã cắt giảm cung ZEC mới, nên các thợ đào gia tăng năng lực khai thác khi nguồn cung bị siết thay vì rút lui. Nhiều đơn vị đào lớn cũng đã mở rộng công suất Zcash trong năm nay khi trào lưu đầu tư vào các đồng coin riêng tư tăng mạnh.
The upcoming Zcash $ZEC halving marks a key milestone in its economic model, reducing block rewards and highlighting its privacy-focused design.
— Grayscale (@Grayscale) November 22, 2024
Tuy vậy, các yếu tố cơ bản mạnh chỉ mang ý nghĩa nếu nhà đầu tư thực sự rót tiền vào thị trường.
Trên sàn giao dịch perp Hyperliquid, ZEC là một trong số rất ít tài sản lớn ghi nhận áp lực mua ròng, khoảng 33.73 triệu USD. Trong khi đó, Bitcoin, Ethereum và Solana đều bị bán ròng mạnh. Riêng Bitcoin đã có hơn 506 triệu USD bị bán ròng.
Open interest của ZEC đang ở mức khoảng 368 triệu USD với sự tham gia của khoảng 7,190 trader – một con số lớn đối với một token ngoài top đầu. Nhu cầu sử dụng đòn bẩy cũng phản ánh xu hướng này.
Bạn muốn đọc thêm các phân tích về token như thế này? Đăng ký nhận bản tin Crypto Daily của Biên tập viên Harsh Notariya tại đây.
Lãi suất funding rate của ZEC, tính theo năm, đang ở mức khoảng 40.77%, gần gấp 4 lần so với mức 10.95% của Bitcoin và Ethereum. Funding rate cao cho thấy các trader sẵn sàng trả phí cao để giữ vị thế mua lâu dài.
Sự quyết liệt này mang tính hai mặt. Khi quá nhiều người mở lệnh mua, thị trường có thể đảo chiều nhanh nếu đà tăng bị chững lại, và funding rate cao bất thường thường là dấu hiệu thị trường đã quá nóng.
Hiện tại, cả dữ liệu on-chain lẫn nhu cầu trên thị trường perp đều củng cố cho xu hướng đi lên của ZEC. Nếu lượng shielded supply giữ vững và áp lực mua còn tiếp tục, ZEC rất có thể sẽ tiếp tục vượt trội so với thị trường chung. Tuy nhiên, nếu funding rate hạ nhiệt, chênh lệch tăng giá cũng có thể thu hẹp rất nhanh.