Giải thích về tokenization trên Wall Street: Liệu blockchain có thay thế hệ thống giao dịch cổ phiếu hiện nay?

Các cổ phiếu được token hóa có thể thay thế phần lớn cơ sở hạ tầng giao dịch của Wall Street, theo chia sẻ của hai giám đốc điều hành trên CNBC’s ETF Edge. Một người dự báo sự bùng nổ nhanh chóng, trong khi người còn lại cho rằng cần thêm thời gian.

Nick Cherney hiện đang phụ trách đổi mới tại công ty quản lý tài sản Janus Henderson, còn Gabor Gurbacs là nhà sáng lập kiêm CEO của nền tảng tokenization mang tên Openassets. Cả hai cùng nhận định về việc SEC vừa phê duyệt giao dịch cổ phiếu dưới dạng token.

SEC đã cho phép điều gì với cổ phiếu token hóa

Một quyết định của SEC ban hành vào ngày 17/09/2026 cho phép các nền tảng dựa trên công nghệ blockchain giao dịch cổ phiếu Mỹ dưới dạng token mà không cần đăng ký như một sàn giao dịch. Mỗi token phải đảm bảo quyền lợi tương tự như cổ phiếu truyền thống tương ứng.

Quyết định này chỉ cho phép những đối tượng được duyệt tham gia giao dịch, đồng thời giới hạn số mã cổ phiếu và khối lượng giao dịch. Quyền miễn trừ này sẽ hết hiệu lực sau 5 năm.

Nhà phát hành cũng có cơ hội phản đối nếu có nền tảng dự định niêm yết token do công ty khác phát hành. Cherney cho biết động thái này có phạm vi khá hạn chế và chủ yếu tập trung vào phần hạ tầng giao dịch.

Nhà đầu tư nhỏ lẻ ít thấy thay đổi trong giai đoạn đầu

Theo Gurbacs, hiện nay khi mua cổ phiếu, nhà đầu tư nhỏ lẻ phải thông qua khoảng 9 trung gian khác nhau. Ông kỳ vọng tokenization sẽ loại bỏ được 6-7 trung gian trong số đó. Các quy định mới về đại lý chuyển nhượng, tức người quản lý sở hữu cổ phần, là yếu tố quan trọng giúp thay đổi này trở thành hiện thực.

Tuy nhiên, Gurbacs nhận định nhà đầu tư nhỏ lẻ gần như không nhận ra sự khác biệt rõ rệt, vì mọi hoạt động vẫn diễn ra mượt mà còn các bước chuyển giao và chi phí sẽ thay đổi ở phía sau. Cherney cũng đồng ý rằng mô hình môi giới hiện tại hoàn toàn có thể chuyển sang nền tảng blockchain mà người dùng không nhận thấy quá nhiều thay đổi.

Dù vậy, Cherney cho rằng chỉ dựa vào việc tiết kiệm chi phí thì tokenization khó đạt được sự bùng nổ, bởi thị trường Mỹ vốn đã rất tối ưu. Ngược lại, ông nhắc đến các ứng dụng mới, ví dụ như dùng quỹ S&P 500 để thanh toán tiền thuê nhà.

Tuy nhiên, Cherney vẫn khẳng định rõ về tương lai phía trước.

“Chúng tôi xem đây là điều chắc chắn sẽ đến”

Nick Cherney, Giám đốc Đổi mới tại Janus Henderson, chia sẻ cùng CNBC.

Quy mô thị trường cho thấy cách mạng token hóa vẫn còn rất sớm

Dù vậy, sản phẩm quỹ tokenized thành công nhất của Janus Henderson – hiện đang bán cho các tổ chức ở nước ngoài – chỉ dao động từ 500 triệu USD đến 1 tỷ USD. Trong khi đó, ETF hàng đầu của công ty quản lý khoảng 30 tỷ USD, Cherney cho biết thêm.

So sánh, Gurbacs chia sẻ hiện các ETF trên toàn cầu có quy mô lên đến 24,000 tỷ USD, còn tổng giá trị tài sản được token hóa, bao gồm cả stablecoin, vẫn chưa vượt quá 500 tỷ USD.

Vì vậy, nếu trả lời câu hỏi đặt ra ở tiêu đề, có lẽ câu trả lời sẽ là “có”, nhưng sẽ diễn ra từng bước một. Giai đoạn miễn trừ kéo dài 5 năm sắp tới có thể là phép thử quan trọng xem liệu các nhà đầu tư Mỹ có theo bước gần 200 tổ chức trên toàn cầu đã sử dụng các quỹ tokenized của Janus Henderson hay không.