Một điều khoản trong Hiến pháp cho phép Trump phớt lờ Thượng viện Mỹ về vụ Sam Bankman-Fried

Thượng viện Hoa Kỳ vừa thông qua một nghị quyết phản đối việc ân xá cho Sam Bankman-Fried. Nhưng liệu một cuộc bỏ phiếu như vậy có thể thực sự ngăn tổng thống ban lệnh ân xá nếu ông muốn không?

Luật pháp đưa ra câu trả lời khá rõ ràng: Không thể. Điều II, Khoản 2, Mục 1 của Hiến pháp trao cho tổng thống quyền ân xá gần như tuyệt đối, và một nghị quyết không có tính ràng buộc sẽ không ảnh hưởng gì đến quyền này.

Sự phản đối từ hai đảng đối với đề nghị ân xá của SBF

Các thượng nghị sĩ đã thông qua S. Res. 772 bằng sự đồng thuận tuyệt đối. Thượng nghị sĩ Cynthia Lummis và Ruben Gallego là người đề xuất nghị quyết này vào ngày 17/06/2024. 

Cả hai đều là những thành viên lãnh đạo của Tiểu ban Ngân hàng Thượng viện về Tài sản kỹ thuật số. Nội dung nghị quyết nhấn mạnh rằng Bankman-Fried tuyệt đối không nên nhận được sự ân xá hoặc giảm án trong bất kỳ trường hợp nào. 

Theo dõi chúng tôi trên X để không bỏ lỡ tin tức mới nhất

Agreed to by unanimous consent: S. Res. 772, A resolution expressing the sense of the #Senate that under no circumstances should Samuel Bankman-Fried receive executive clemency, including a pardon or commutation, and affirming the Senate's commitment to the rule of law and…

— Senate Press Gallery (@SenatePress) July 15, 2026

Động thái này nhằm phản hồi lại đơn xin ân xá chính thức do Bankman-Fried nộp vào năm 2026. Anh đã gửi đơn đến Văn phòng Luật sư ân xá thuộc Bộ Tư pháp. Trong đơn có đề nghị được ân xá sau khi chấp hành xong bản án và hiện vẫn đang chờ xét duyệt.

Lummis cho biết nhà sáng lập FTX đã lấy hàng tỷ USD của khách hàng để phục vụ cho các khoản chi tiêu xa hoa, rồi sau đó tìm cách xin ân xá để tránh trách nhiệm đối với hành vi của mình. 

“Ông ấy đã có cơ hội tự bào chữa trước tòa. Bồi thẩm đoàn không tin vào lời giải thích của ông ấy, và thẩm phán đã tuyên phạt 25 năm tù là có lý do. Ông Bankman-Fried có thể dành thời gian đó để theo đuổi ân xá mà ông ấy chưa xứng đáng, hoặc ông ấy cũng có thể làm điều gì đó mới mẻ bằng cách nhận trách nhiệm về mình. Nhưng chắc chắn tôi sẽ không ủng hộ việc giúp ông ấy trốn tránh hậu quả,” Lummis cho biết.

Vì sao cuộc bỏ phiếu không ràng buộc tổng thống

Dù Thượng viện nhất trí bỏ phiếu thông qua nghị quyết, nghị quyết này không có bất kỳ sự hạn chế nào đối với quyền ân xá theo hiến pháp của tổng thống. Quyền lực gần như tuyệt đối này đã có từ rất lâu trong lịch sử Hoa Kỳ. 

Điều II, Khoản 2, Mục 1 của Hiến pháp cho phép tổng thống được quyền ân xá cho các tội danh, ngoại trừ những trường hợp bị luận tội. Các tòa án cũng nhiều lần khẳng định rằng Quốc hội không thể can thiệp vào quyền này của tổng thống.

Tối cao Pháp viện đã bàn về giới hạn quyền lực của Quốc hội đối với ân xá của tổng thống trong vụ việc Ex parte Garland năm 1866.

“Quốc hội không thể hạn chế tác dụng của lệnh ân xá, cũng không thể loại trừ bất kỳ nhóm người phạm tội nào khỏi quyền này,” theo phán quyết ghi rõ.

Cho đến nay, cựu Tổng thống Donald Trump vẫn chưa cho thấy ông có ý định ân xá cho Bankman-Fried. Trong một cuộc phỏng vấn vào tháng 01/2024, ông nói rằng không có kế hoạch ân xá cho cựu CEO FTX này. 

Trước đó, ông Trump từng ban hành lệnh ân xá cho một số nhân vật nổi tiếng trong lĩnh vực tiền điện tử, bao gồm cả Changpeng Zhao và Ross Ulbricht. Tuy nhiên, quyết định cuối cùng giờ vẫn hoàn toàn thuộc về Nhà Trắng. 

Bản chất của việc Thượng viện thông qua nghị quyết chỉ mang ý nghĩa gây áp lực chính trị chứ không có trọng lượng pháp lý, và vẫn còn đó câu hỏi cho thời gian tới: Liệu làn sóng ân xá trong ngành này sẽ kéo dài đến đâu?

Đăng ký kênh YouTube của chúng tôi để xem các lãnh đạo và nhà báo chia sẻ góc nhìn chuyên sâu