TradingKey - Trong năm qua, chip AI, điện toán đám mây, trung tâm dữ liệu và một vài gã khổng lồ công nghệ đã thúc đẩy Nasdaq và S&P 500 tăng trưởng đều đặn, liên tục lập các mức cao kỷ lục. Tuy nhiên, khi dòng vốn ngày càng tập trung vào cùng một chủ đề AI, chứng khoán Mỹ đang bắt đầu bộc lộ những đặc điểm điển hình của bong bóng: định giá cao, vị thế giao dịch quá tập trung, mức độ tập trung thị trường tăng cao và chi phí đầu tư vốn mở rộng nhanh chóng, trong khi lợi nhuận thương mại thực tế vẫn cần thêm thời gian để kiểm chứng. Nếu thị trường bắt đầu đặt nghi vấn về hiệu quả đầu tư AI, các đợt điều chỉnh ở cấp độ chỉ số có thể sẽ nghiêm trọng hơn so với các đợt luân chuyển nhóm ngành thông thường.
Bank of America đã cảnh báo rằng các dấu hiệu rủi ro đang xuất hiện trên thị trường chứng khoán Mỹ và gợi ý các nhà đầu tư nên thực hiện chốt lời. Savita Subramanian, chiến lược gia cổ phiếu Mỹ của ngân hàng này, đặc biệt lưu ý trong một báo cáo rằng sự phân hóa hiệu suất trong nhóm ngành công nghệ đang ở mức cực đoan; khoảng cách giữa các cổ phiếu có diễn biến tốt nhất và tệ nhất đã đạt khoảng 120 điểm phần trăm, mức chênh lệch lớn nhất kể từ tháng 2/2000 — ngay trước khi bong bóng dot-com tan vỡ vào tháng 3/2000.
Lớp rủi ro đầu tiên trong bong bóng AI là định giá đã vượt xa khả năng hiện thực hóa thương mại. Thị trường đã phản ánh trước kỳ vọng về nhu cầu năng lượng tính toán AI, tự động hóa doanh nghiệp, tăng trưởng dịch vụ đám mây và cải thiện năng suất trong nhiều năm tới. Tuy nhiên, trên thực tế, chi phí vốn cho AI là rất lớn, khi các trung tâm dữ liệu, GPU, năng lượng, mạng lưới và hệ thống làm mát đều đòi hỏi sự đầu tư liên tục. Nếu tăng trưởng doanh thu từ AI không thể bù đắp được chi phí vốn và áp lực khấu hao, thị trường sẽ chuyển từ việc "định giá sự tăng trưởng tương lai" sang "nghi ngờ về khả năng hoàn vốn".
Lớp rủi ro thứ hai là sự tập trung quá mức của chỉ số. Tờ WSJ báo cáo rằng 10 cổ phiếu hàng đầu trong S&P 500 hiện chiếm gần 40% vốn hóa thị trường của toàn bộ chỉ số, một mức độ hiếm thấy kể từ năm 1965, và gần như tất cả những mã dẫn đầu này đều liên quan đến AI. Mặc dù chỉ số có vẻ đa dạng, nhưng nó đang ngày càng giống một "danh mục các ông lớn AI". Điều này có nghĩa là ngay cả khi nhà đầu tư mua S&P 500, họ đang ngầm đặt cược vào chuỗi cung ứng AI. Một khi NVIDIA ( NVDA ), Apple ( AAPL ), Microsoft ( MSFT ), Broadcom ( AVGO ), Amazon ( AMZN) cùng các cổ phiếu dẫn đầu thị trường khác trải qua một đợt điều chỉnh đồng loạt, chỉ số này sẽ khó có thể dựa vào các lĩnh vực khác để phòng vệ rủi ro.
Lớp rủi ro thứ ba là các giao dịch AI đã có dấu hiệu quá tập trung. Dữ liệu thị trường cho thấy vào ngày 5/6, chỉ số Nasdaq Composite đã giảm 4,18%, mức giảm trong ngày lớn nhất trong gần một năm, chủ yếu bị kéo xuống bởi các cổ phiếu công nghệ và bán dẫn liên quan đến AI; trong khi đó, chỉ số Bán dẫn Philadelphia đã có lúc lao dốc 10,3%, đánh dấu phiên giao dịch tồi tệ nhất trong 6 năm. Mặc dù Morgan Stanley tin rằng đợt thoái lui tuần trước chỉ đơn thuần là một đợt điều chỉnh kỹ thuật bình thường, họ cũng thừa nhận rằng việc bán tháo tập trung vào các cổ phiếu bán dẫn và bộ nhớ, vốn là những khu vực tập trung đông đảo nhất các quỹ phòng hộ và quỹ ETF đòn bẩy. Nguy hiểm của các giao dịch quá tập trung là chúng củng cố lẫn nhau khi thị trường đi lên nhưng lại dẫn đến tình trạng tháo chạy hoảng loạn khi thị trường đi xuống.

Biểu đồ ngày Nasdaq, Nguồn: TradingView

Biểu đồ ngày S&P 500, Nguồn: TradingView
Dựa trên biểu đồ ngày của Nasdaq và S&P 500, Nasdaq đã ghi nhận mức giảm tích lũy 4,8% trong 7 phiên giao dịch kể từ tháng 6. Riêng mức giảm 4,18% vào ngày 5/6 đã đánh dấu đợt sụt giảm trong một ngày lớn nhất trong gần một năm qua, trong khi S&P 500 giảm 2,64% vào ngày 5/6, mức giảm mạnh nhất trong một ngày kể từ tháng 10/2025. Diễn biến của cả hai chỉ số cho thấy áp lực bán trên thị trường đang gia tăng.
Đồng thời, hệ thống đường trung bình động trên biểu đồ ngày của cả hai chỉ số cho thấy đường SMA 5 ngày đang cắt xuống dưới đường SMA 10 ngày và 20 ngày, hình thành mô hình "giao cắt tử thần", điều này càng củng cố thêm đà giảm điểm của thị trường.
Ngoài ra, cấu trúc nến của cả Nasdaq và S&P 500 đã hình thành vai trái và đầu của mô hình "vai đầu vai". Trong khi đó, các mức đường cổ tại 25.701 (Nasdaq) và 7.333 (S&P 500) đều đã bị phá vỡ. Nếu diễn biến gần đây của cả hai chỉ số không thể bứt phá hiệu quả lên trên các mức đỉnh vai trái và tiếp tục suy yếu dưới áp lực bên dưới các mức đó, điều này có nghĩa là mô hình vai đầu vai đã được hình thành hoàn toàn trên cả hai biểu đồ, và đà giảm của thị trường sẽ được tăng cường đáng kể.
Ở chiều hướng giảm, Nasdaq trước tiên sẽ kiểm tra mức hỗ trợ 24.000. Nếu để mất mức này, chỉ số sẽ tiếp tục đi xuống để lấp đầy khoảng trống giá ngày 8/4 tại vùng 22.000-22.650 và có khả năng kiểm tra mốc 20.000. Đối với S&P 500, chỉ số này sẽ thử thách mức 7.000 trước tiên, tiếp theo là khoảng trống 6.600-6.750 và sau đó là mốc 6.300.
Các mức vai trái của hai chỉ số: 26.707; 7.517