Anthropic IPO đối đầu OpenAI IPO: Liệu mức định giá 800 tỷ USD có giúp Anthropic trở thành cổ phiếu mô hình lớn đầu tiên?

TradingKey - Mức định giá 800 tỷ USD của Anthropic là con số gây chấn động nhất trong bức tranh đầu tư AI toàn cầu tính đến tháng 4/2026. Theo Business Insider, một số quỹ đầu tư mạo hiểm đã chủ động tiếp cận Anthropic – nhà phát triển mô hình Claude – với các đề nghị đầu tư, trong đó mức định giá lên tới 800 tỷ USD, gấp đôi mức định giá 380 tỷ USD từ vòng gọi vốn Series G chỉ cách đây hai tháng. Đáng chú ý hơn, Anthropic vẫn chưa chấp nhận bất kỳ khoản tài trợ mới nào, ngay cả khi dòng vốn từ Thung lũng Silicon đang khao khát sở hữu cổ phần của công ty này. Với kế hoạch thực hiện IPO sớm nhất vào tháng 10/2026, cuộc chiến giành danh hiệu "cổ phiếu mô hình lớn đầu tiên" giữa đợt IPO của Anthropic và IPO của OpenAI hiện đang diễn ra vô cùng quyết liệt.

Hồ sơ Anthropic: Từ những "người ly khai" OpenAI đến biểu tượng tiêu chuẩn về an toàn AI

Vào năm 2021, do những lo ngại về rủi ro an toàn AI trong quá trình thương mại hóa của OpenAI, Dario Amodei, khi đó là Phó Chủ tịch nghiên cứu của OpenAI, cùng em gái Daniela đã dẫn dắt 7 đồng nghiệp rời San Francisco để thành lập Anthropic. Được xây dựng trên nền tảng kỹ thuật cốt lõi là "AI Hiến pháp" (Constitutional AI), đội ngũ này đã tạo ra dòng mô hình ngôn ngữ lớn Claude, nổi tiếng với tỷ lệ ảo giác thấp, khả năng kiểm soát và tính diễn giải cao.

Khác với sự theo đuổi quyết liệt đối với trí tuệ nhân tạo tổng quát của OpenAI, Anthropic đã lồng ghép các nguyên tắc "trung thực, vô hại và có căn cứ" vào DNA sản phẩm của mình. Định vị khác biệt này đã giúp công ty trỗi dậy nhanh chóng trong các thị trường doanh nghiệp có yêu cầu cao về an toàn và tuân thủ — như tài chính, luật pháp, y tế và phát triển phần mềm — đóng vai trò là lá phiếu tín nhiệm cốt lõi từ thị trường vốn đối với mức định giá 800 tỷ USD của Anthropic.

Tiến trình IPO của Anthropic: Huy động 60 tỷ USD có thể trở thành đợt IPO lớn thứ hai trong lịch sử

Cuộc đếm ngược cho đợt IPO của Anthropic đã bắt đầu. Theo nhiều báo cáo, công ty có thể niêm yết tại Mỹ sớm nhất vào tháng 10/2026, với mục tiêu huy động hơn 60 tỷ USD — điều này sẽ biến đây trở thành đợt IPO lớn thứ hai thế giới sau SpaceX.

Các bước chuẩn bị niêm yết đang được triển khai rầm rộ:

• Nâng cấp Hội đồng quản trị: Cựu lãnh đạo của Microsoft ( MSFT) CFO Chris Liddell, người từng dẫn dắt đợt IPO trị giá 23 tỷ USD của General Motors, đã gia nhập hội đồng quản trị.
• Tối ưu hóa vốn cổ phần: Một đề nghị chào mua công khai cổ phiếu của nhân viên trị giá từ 5 tỷ đến 6 tỷ USD đã được triển khai nhằm xóa bỏ các rào cản về cấu trúc cho đợt IPO.
• Nhóm ngân hàng bảo lãnh phát hành: Goldman Sachs ( GS ), JPMorgan ( JPM ), và Morgan Stanley ( MS) là những ngân hàng ứng viên hàng đầu.

Sự hào hứng của thị trường đối với đợt IPO của Anthropic đã bùng nổ. Trên nền tảng giao dịch thứ cấp Caplight, định giá của Anthropic đã chạm mốc 688 tỷ USD, tăng 75% so với ba tháng trước. Sự so sánh này dẫn trực tiếp đến sự khác biệt cốt lõi giữa IPO của Anthropic và IPO của OpenAI.

Doanh thu quy đổi theo năm đạt 30 tỷ USD: Anthropic lý giải mức định giá 800 tỷ USD như thế nào?

Vào ngày 7 tháng 4 năm 2026, Anthropic thông báo rằng doanh thu hàng năm của công ty đã vượt quá 30 tỷ USD, tăng gấp hơn ba lần so với mức 9 tỷ USD vào cuối năm 2025. Trong cùng kỳ, doanh thu hàng năm của OpenAI đạt khoảng 25 tỷ USD. Điều này đánh dấu lần đầu tiên Anthropic vượt mặt đối thủ cạnh tranh trực tiếp nhất của mình về quy mô doanh thu. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các phương pháp kế toán có sự khác biệt: Anthropic sử dụng phương pháp doanh thu gộp (tính toàn bộ số tiền thu từ khách hàng vào doanh thu), trong khi OpenAI sử dụng phương pháp doanh thu thuần (chỉ tính phần doanh thu được hưởng của mình). Nếu tính toán theo cùng một tiêu chuẩn, quy mô doanh thu thực tế của Anthropic có thể vẫn thấp hơn OpenAI.

Về cơ cấu khách hàng, khoảng 80% doanh thu của Anthropic đến từ các khách hàng doanh nghiệp, với 8 trong số 10 công ty thuộc danh sách Fortune 10 là người dùng trả phí. Số lượng khách hàng doanh nghiệp có mức chi tiêu hàng năm vượt quá 1 triệu USD đã tăng gấp đôi, từ 500 vào tháng 2 năm 2026 lên hơn 1.000 vào đầu tháng 4. Về khả năng sinh lời, Anthropic dự kiến sẽ đạt dòng tiền dương sớm nhất vào năm 2028, với tổng mức tiêu tốn tiền mặt lũy kế khoảng 22 tỷ USD. Trong khi đó, các dự báo của OpenAI chỉ ra rằng lỗ lũy kế của công ty sẽ vượt quá 200 tỷ USD và điểm hòa vốn bị lùi lại cho đến năm 2030.

Những thay đổi về thị phần càng củng cố thêm các xu hướng này. Theo dữ liệu từ nền tảng quản lý chi tiêu doanh nghiệp Ramp, thị phần của Anthropic trong thị trường AI doanh nghiệp đã tăng từ 24,4% lên 30,6% vào tháng 3 năm 2026, tương ứng mức tăng 6,3 điểm phần trăm chỉ trong một tháng. Trong cùng kỳ, thị phần của OpenAI giảm từ khoảng 46% xuống còn 35,2%, thu hẹp khoảng cách giữa hai bên từ 11 xuống còn 4,6 điểm phần trăm. Theo quỹ đạo này, các tổ chức dự báo rằng Anthropic sẽ vượt qua OpenAI trên thị trường doanh nghiệp trong vòng hai tháng tới. Trong các cuộc cạnh tranh trực tiếp để giành được những khách hàng mua dịch vụ AI doanh nghiệp lần đầu, tỷ lệ giành chiến thắng của Anthropic so với OpenAI đạt mức 70%. Anthropic hiện đã đứng đầu về thị phần trong các lĩnh vực phần mềm, tài chính và bảo hiểm, cũng như dịch vụ chuyên nghiệp – ba ngành có tỷ lệ ứng dụng AI cao nhất.

IPO của Anthropic so với IPO của OpenAI

IPO Anthropic so với IPO OpenAI: Một bên đang lấy đà, một bên đang vấp ngã

CEO OpenAI Sam Altman hy vọng riêng tư sẽ "lên sàn trước Anthropic", nhưng CFO Sarah Friar đã tuyên bố rõ ràng rằng "công tác quy trình và tổ chức vẫn chưa sẵn sàng". Vào tháng 8/2025, bà Friar đã ngừng báo cáo trực tiếp cho Altman — một sự sắp xếp mà CFO không báo cáo cho CEO là cực kỳ hiếm thấy ở các tập đoàn lớn và đã trực tiếp làm chậm đà IPO của OpenAI.

Đối với các nhà đầu tư, sự lựa chọn giữa IPO Anthropic và IPO OpenAI đã trở nên rõ ràng: cái tên đầu tiên mang lại tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận vượt trội và lộ trình đạt lợi nhuận chắc chắn hơn, trong khi định giá của cái tên sau đã ngầm định những kỳ vọng quá cao. Để hỗ trợ mức định giá 852 tỷ USD, người ta sẽ phải giả định mức định giá IPO vượt quá 1,2 nghìn tỷ USD — một tiền đề ngày càng khó duy trì khi Anthropic cung cấp một lựa chọn thay thế với báo giá 800 tỷ USD.

Năng lực tính toán và Quản lý pháp lý: Hai “Thiên nga đen” dưới mức định giá 800 tỷ USD

Mặc dù có sự phân hóa rõ rệt về hiệu suất, cả hai công ty đều đang đối mặt với những thách thức chung của toàn ngành.

Về chi phí năng lực tính toán, OpenAI dự kiến chi tiêu cho tính toán AI của mình sẽ đạt 121 tỷ USD vào năm 2028. Ngay cả khi doanh thu tăng gần gấp đôi, công ty vẫn có thể lỗ 85 tỷ USD trong năm đó, với lỗ lũy kế vượt quá 200 tỷ USD. Chi phí suy luận của Anthropic đã vượt 23% so với kỳ vọng nội bộ và biên lợi nhuận gộp của công ty đã giảm xuống còn khoảng 40%. Vào tháng 3/2026, Claude đã trải qua 5 đợt gián đoạn lớn, làm lộ rõ những điểm nghẽn trong việc cung cấp năng lực tính toán. Để giảm thiểu vấn đề này, Anthropic đã đạt được các thỏa thuận với Google ( GOOGL) và Broadcom ( AVGO) để chốt khoảng 3,5 GW năng lực tính toán TPU bắt đầu từ năm 2027. Giám đốc điều hành (CEO) của Broadcom đã tiết lộ trong một cuộc họp báo cáo kết quả kinh doanh rằng nhu cầu năng lực tính toán của Anthropic sẽ ở mức khoảng 1 GW vào năm 2026 và sẽ tăng lên hơn 3 GW vào năm 2027. Trong khi đó, Anthropic có kế hoạch đầu tư 50 tỷ USD để xây dựng các trung tâm dữ liệu tại Mỹ, với các địa điểm đầu tiên được lựa chọn tại Texas và New York. CEO Dario Amodei thừa nhận rằng liên quan đến đầu tư trung tâm dữ liệu, "nếu chúng tôi đánh giá sai chỉ một năm, đó có thể là một thảm họa".

Về mặt pháp lý, vào tháng 2/2026, Bộ Quốc phòng Mỹ đã đưa Anthropic vào danh sách "rủi ro chuỗi cung ứng", cấm các nhà thầu liên bang sử dụng các mô hình AI của công ty này. Anthropic ngay lập tức đệ đơn kiện, cáo buộc Lầu Năm Góc lạm dụng quyền lực. Vào tháng 3, một tòa án liên bang tại California đã phán quyết rằng hành động của chính phủ có khả năng vượt quá thẩm quyền và ban hành lệnh đình chỉ tạm thời; tuy nhiên, vào ngày 8/4, Tòa phúc thẩm khu vực D.C. của Mỹ đã từ chối yêu cầu đình chỉ việc chỉ định của Anthropic, với các phiên tranh tụng trực tiếp được lên lịch vào ngày 19/5. Tranh chấp pháp lý chưa được giải quyết này mang lại sự bất định cho triển vọng của Anthropic tại thị trường liên bang. Ngược lại, OpenAI đã đạt được thỏa thuận hợp tác với Lầu Năm Góc, cho phép các mô hình của mình được sử dụng trên mạng lưới mật của các cơ quan quốc phòng. Số phận của hai công ty trong lĩnh vực kinh doanh với chính phủ đang ở trạng thái tương phản rõ rệt.

Anthropic đối đầu OpenAI: Đâu sẽ là cổ phiếu mô hình lớn đầu tiên?

Bắt đầu với mức định giá đề xuất 800 tỷ USD, Anthropic đang tiến gần đến cuộc đua IPO mang tính định hình ngành. Bất kể ai là người cuối cùng rung chuông niêm yết đầu tiên, các nhà đầu tư phải tập trung vào ba biến số quan trọng: khả năng quản lý chi phí năng lượng tính toán—kiểm soát chi phí vốn mà không làm ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ; khả năng giữ chân khách hàng doanh nghiệp—liệu định vị kỹ thuật lấy an toàn làm trọng tâm có thể chuyển hóa thành sự gắn bó thuê bao bền vững hay không; và điều phối quy định—tìm kiếm sự cân bằng khả thi trong cuộc giằng co giữa an ninh quốc gia và lợi ích thương mại.

Đối với thị trường sơ cấp, sự tăng vọt định giá của Anthropic không phải là một sự kiện riêng lẻ mà là hình ảnh thu nhỏ của sự thay đổi động lực sức mạnh vốn trong lĩnh vực AI. Cuộc cạnh tranh đang chuyển dịch từ các phòng thí nghiệm sang các sàn giao dịch chứng khoán, và quyền định giá thị trường cuối cùng sẽ thuộc về những công ty có khả năng chứng minh được cả sự tăng trưởng và khả năng sinh lời.