Tiến tới IPO SpaceX: Đằng sau tin đồn huy động vốn 75 tỷ USD, thị trường vốn đang đặt cược vào điều gì?

TradingKey - Tờ báo công nghệ Mỹ The Information đưa tin SpaceX có kế hoạch nộp bản cáo bạch IPO lên các cơ quan quản lý sớm nhất là vào tuần này hoặc tuần tới, với ước tính từ các cố vấn rằng đợt chào bán có thể huy động được hơn 75 tỷ USD.

Nếu các báo cáo mới nhất là chính xác, SpaceX không còn chỉ dừng lại ở việc "thăm dò" thị trường vốn mà đã bước vào giai đoạn tiến triển thực chất.

Báo cáo cũng đề cập rằng tỷ lệ phân bổ cho các nhà đầu tư cá nhân có thể vượt quá 20%, mặc dù các chi tiết liên quan vẫn chưa được chốt lại.

Tại sao thị trường lại dành sự quan tâm sát sao đến vậy? Đâu là logic định giá đằng sau SpaceX?

Tin tức này đã gây chấn động thị trường không chỉ vì "SpaceX sắp lên sàn", mà còn vì nó chuyển đổi công ty từ những tin đồn về một "đợt IPO có thể diễn ra vào năm 2026" sang một khung thời gian thực thi cụ thể hơn.

Theo các báo cáo trước đó của Reuters, SpaceX đã cân nhắc niêm yết trên Nasdaq vào đầu tháng 3 và đặt mục tiêu gia nhập Chỉ số Nasdaq 100 sớm nhất có thể; các báo cáo trước đó cũng chỉ ra rằng các nhân vật nội bộ và các ngân hàng đã liên tục điều chỉnh tăng lộ trình IPO, quy mô huy động vốn và các mốc định giá.

Nhìn vào quỹ đạo định giá, quá trình vốn hóa của SpaceX mang đặc điểm rất riêng biệt: Vào tháng 12 năm ngoái, Reuters đưa tin các giao dịch trên thị trường thứ cấp đã đẩy định giá công ty lên 800 tỷ USD; đến tháng 1 năm nay, Reuters trích dẫn các nguồn tin cho biết một số ngân hàng ước tính định giá IPO của công ty có thể vượt quá 1,5 nghìn tỷ USD; một báo cáo khác vào đầu tháng 3 đã tiếp tục nâng định giá mục tiêu lên khoảng 1,75 nghìn tỷ USD.

Sự hỗ trợ thực sự cho mức định giá cao này không chỉ là hiệu ứng thương hiệu Elon Musk, mà thực tế là SpaceX không còn chỉ là một công ty tên lửa đơn thuần. Năm 2025, SpaceX đạt doanh thu khoảng 15 tỷ đến 16 tỷ USD, với lợi nhuận đạt khoảng 8 tỷ USD, trong đó Starlink đóng vai trò là động cơ doanh thu chính, đóng góp khoảng 50% đến 80% tổng doanh thu.

Điều này có nghĩa là thị trường vốn không còn định giá một mảng kinh doanh phóng tên lửa đơn lẻ, mà là sự kết hợp chiến lược giữa "năng lực phóng + internet vệ tinh + cơ sở hạ tầng không gian trong tương lai".

Việc huy động 75 tỷ USD có ý nghĩa gì? Thị trường vốn thực sự đang chi tiền cho điều gì?

Nếu quy mô huy động vốn thực sự vượt quá 75 tỷ USD, tín hiệu sẽ càng trở nên mạnh mẽ hơn. Dựa trên khối lượng này, SpaceX rõ ràng không chỉ đơn thuần là bổ sung tiền mặt mà đang chuẩn bị cho một cuộc mở rộng quyết liệt hơn.

Theo một báo cáo của Reuters vào tháng 12 năm ngoái, Giám đốc Tài chính của SpaceX cho biết công ty đang chuẩn bị cho một đợt IPO tiềm năng vào năm 2026, với số tiền thu được sẽ dùng để tăng tần suất phóng Starship, thúc đẩy các trung tâm dữ liệu AI trong không gian, xây dựng "Căn cứ Mặt trăng Alpha" (Moonbase Alpha) và hỗ trợ các sứ mệnh không người lái cũng như có người lái lên Mặt trăng và Sao Hỏa. Nói cách khác, đợt tài trợ này thiên về việc "nạp thêm đạn dược" cho một câu chuyện dài hạn hơn là lấp đầy các khoảng trống tài chính ngắn hạn.

Tuy nhiên, định giá cao và huy động vốn quy mô lớn không bao giờ là một. Logic định giá thực sự nằm ở việc liệu thị trường có sẵn lòng chi trả cho sự tăng trưởng của Starlink, tiến trình thương mại hóa của Starship và tầm nhìn của Musk về việc "biến không gian thành cơ sở hạ tầng mới" hay không.

Trong các báo cáo gần đây, ban lãnh đạo và các đơn vị bảo lãnh phát hành đã liên tục nâng cao kỳ vọng, cho thấy vẫn còn dư địa lớn cho những kịch bản đầy hứa hẹn về SpaceX trên thị trường vốn; tuy nhiên, một khi đã gia nhập thị trường đại chúng, các nhà đầu tư sẽ không chỉ tập trung vào câu chuyện mà còn vào việc liệu lợi nhuận có bền vững hay không, các đợt phóng có ổn định không và dòng tiền có thể duy trì tốc độ mở rộng này hay không.

Do đó, khía cạnh đáng chú ý nhất của tin tức này không đơn thuần là liệu SpaceX có lên sàn hay không, mà là việc công ty đang chuyển mình từ một doanh nghiệp tư nhân khổng lồ thành một tài sản cần được thị trường đại chúng định giá lại.

Nếu bản cáo bạch thực sự được nộp vào tuần này hoặc tuần tới, trọng tâm thảo luận của thị trường có khả năng sẽ chuyển dịch nhanh chóng từ tính xác thực của các tin đồn sang những câu hỏi thực tế hơn như "liệu mức định giá có hợp lý không", "Starlink đáng giá bao nhiêu" và "khi nào Starship sẽ mang lại lợi nhuận thương mại".