Liệu các tác nhân AI có sẵn sàng trả tiền để đọc tin tức? CEO BeInCrypto Alena Afanaseva đã đặt ra câu hỏi này cho ngành truyền thông trong bối cảnh các nhà xuất bản chứng kiến lượng truy cập từ tìm kiếm sụt giảm.
Dữ liệu từ Chartbeat do Reuters Institute trích dẫn cho thấy lượng truy cập từ Google Search đến hơn 2,500 trang tin tức đã giảm 33% trong giai đoạn từ 11/2024 đến 11/2025. Lượng truy cập từ ChatGPT đang tăng, nhưng hiện tại Google vẫn mang lại lượng độc giả cao hơn khoảng 500 lần.
Báo cáo State of AI Agent Payments 2026 do bộ phận Nghiên cứu của BeInCrypto thực hiện cho thấy các nền tảng thanh toán đã hoạt động, nhưng giá trị giao dịch vẫn còn rất nhỏ.
Gần đây BeInCrypto đã phỏng vấn Yana Prikhodchenko, người từng điều hành Cointelegraph gần 5 năm trước khi trở thành đồng sáng lập kiêm CEO một công ty phát triển hạ tầng cho các tác nhân AI.
Prikhodchenko cho rằng các tác nhân có thể mua từng bài viết riêng lẻ thông qua chuẩn thanh toán x402, thanh toán bằng stablecoin mà không cần đăng ký dài hạn. Các bản tin ngắn sẽ có giá rẻ hơn so với những bài phân tích độc quyền hay báo cáo chuyên sâu.
“Mục tiêu không chỉ là có thứ hạng cao mà còn phải trở thành nguồn thông tin chính cho các tác nhân AI,” cô chia sẻ với BeInCrypto.
Từ ngày 23/07 đến 26/08, nhóm nghiên cứu đã thống kê được 6.4 triệu giao dịch x402 trên Solana và Base. Tổng giá trị giao dịch chỉ đạt 119,947 USD.
Có đến 90.8% giao dịch có giá trị dưới 1 cent, nhưng chỉ chiếm 10.7% tổng giá trị giao dịch.
Hoạt động giao dịch cũng tập trung trong khoảng thời gian ngắn. Solana ghi nhận tới 94.5% lượng giao dịch chỉ trong tám ngày, từ 19/08 đến 26/08.
“Hệ thống cơ sở hạ tầng thanh toán đã có… nhưng hoạt động kinh tế thực tế vẫn còn rất nhỏ, diễn ra không đều và mang tính chất chớp nhoáng,” Michael Thoma, Trưởng bộ phận Nghiên cứu của BeInCrypto, chia sẻ tại buổi tọa đàm với Dune.
Các tác nhân AI thực tế đã trả tiền để lấy thông tin, nhưng theo từng phần nhỏ. Tại thời điểm nghiên cứu, danh mục x402 liệt kê 14,791 tài nguyên trả phí, đến từ 1,610 tên miền khác nhau.
Dịch vụ được truy cập nhiều nhất là kiểm tra an toàn token bằng AI, với giá 2 cent cho mỗi lần kiểm tra.
Tìm kiếm trên web, tìm kiếm Twitter và đọc trang web nằm trong top 10. Không có sản phẩm tin tức nào lọt vào danh sách này.
Tuy vậy, Damon Mao, Trưởng Bộ phận Kiến trúc Giải pháp Web3 tại AWS, nhận xét trong báo cáo rằng, thời kỳ đầu ứng dụng sẽ bao gồm cả “nội dung bị khóa phí” cùng các dữ liệu và truy vấn mô hình AI.
Will Papper, Giám đốc Sản phẩm phụ trách thanh toán cho các tác nhân AI tại Cloudflare, dự đoán các sản phẩm số sẽ được đón nhận nhanh chóng “vì quá trình trao đổi này rất dễ xác minh”.
Chỉ khoảng 1/5 lãnh đạo ngành số được Reuters Institute khảo sát dự đoán các thỏa thuận bản quyền với AI sẽ tạo ra nguồn thu lớn. Việc thanh toán qua tác nhân AI có thể mở ra một con đường mới.
Tuy nhiên, dữ liệu hiện tại cho thấy các tác nhân chủ yếu trả tiền để tìm kiếm hoặc kiểm tra dữ liệu, thay vì mua bài viết.
“Với doanh nghiệp, số lượng giao dịch lớn không đồng nghĩa với tiềm năng doanh thu cao. Điều thực sự quan trọng là số tiền khách hàng sẵn sàng chi trả và liệu họ có quay lại hay không,” BeInCrypto Research nhấn mạnh.
Với năm 2027, ông Thoma kỳ vọng sẽ thấy sự tăng trưởng ổn định về số lượng tác nhân AI, giá trị giao dịch và sự đa dạng người dùng, chứ không chỉ bó hẹp trong nhóm “những người đam mê crypto chạy theo xu hướng”.