Dòng tiền đổ vào các quỹ ETF crypto trong hai năm đầu tiên cho thấy các tổ chức lớn bắt đầu tham gia thị trường, mà khi họ tham gia thì nhu cầu về crypto cũng tăng lên. Tuy nhiên, đến giữa năm 2026, mối quan hệ này đã trở nên phức tạp hơn nhiều.
Các sản phẩm đầu tư tài sản số đã trải qua tám tuần liên tiếp bị rút vốn với tổng số tiền kỷ lục lên tới 8 tỷ USD, trước khi dòng tiền quay trở lại vào tháng 07 và đầu tháng 08. Tính đến ngày 07/08, các sản phẩm này đã ghi nhận năm tuần liên tiếp có dòng tiền vào, trong đó riêng tuần đầu tháng 08 có khoảng 1.05 tỷ USD chảy vào.
Spot Bitcoin ETF tại Mỹ minh họa rất rõ cho sự đảo chiều này. Trong khoảng thời gian từ ngày 03/08 đến 07/08, các quỹ ETF này đã thu hút khoảng 865 triệu USD, nhưng chỉ vài ngày sau, từ 10/08 đến 12/08 lại ghi nhận tổng lượng rút ròng khoảng 198 triệu USD.
Các quỹ ETF vẫn là một nguồn cầu lớn cho thị trường crypto. Tuy nhiên, hành vi của họ giờ đây đã giống các quỹ đầu tư lớn khác: nhà đầu tư sẽ mua khi rủi ro hấp dẫn và sẽ rút khi thấy không an toàn.
BeInCrypto đã hỏi các lãnh đạo từ Wirex, Zoomex và Phemex về ý nghĩa các dòng tiền gần đây, sự ảnh hưởng của ETF tới giao dịch crypto, và liệu thế hệ quỹ altcoin tiếp theo có thể lặp lại thành công như Bitcoin hay không.
Việc rút vốn khỏi các quỹ ETF chắc chắn là một chỉ dấu cho sự thay đổi trong hành vi của nhà đầu tư, dù dòng tiền vào/ra ETF không hoàn toàn phản ánh hoạt động của các tổ chức. Rất nhiều loại nhà đầu tư khác nhau cũng đầu tư qua các quỹ này, và các tổ chức cũng có thể tiếp cận thị trường crypto bằng nhiều công cụ khác.
Dù vậy, sự thay đổi từ cuối năm 2025 là rất rõ rệt. Sự hào hứng khi ETF được mở đã vấp phải giai đoạn crypto đi ngang kéo dài kèm theo bối cảnh kinh tế vĩ mô khó khăn hơn.
Ông Yves Renno, Trưởng bộ phận giao dịch tại Wirex, cho rằng đây chỉ là sự co cụm tạm thời chứ không phải rút lui khỏi thị trường.
“Nhu cầu đang chững lại, nhưng không có nghĩa là mọi người rút chạy. Mặc dù lượng rút vốn khỏi ETF khá lớn, nhưng đây là một sự điều chỉnh lành mạnh sau chu kỳ tích lũy mạnh kể từ 2024. Tôi cho rằng đây giống như thị trường đang loại bỏ những nhà đầu tư yếu tâm lý trước khi bước sang giai đoạn phân bổ ổn định và bền vững hơn.”
Dòng tiền gần đây phần nào củng cố cho nhận định này. Nhu cầu về ETF Bitcoin đã trở lại tích cực trong tháng 07 với khoảng 403 triệu USD vốn ròng chảy vào, trong khi các sản phẩm liên quan đến Ethereum cũng thu hút khoảng 359 triệu USD.
Sự hồi phục này cũng cho thấy mỗi tuần riêng lẻ đôi khi không phản ánh đúng bức tranh chung. Đầu tháng 08, lượng mua tăng mạnh quay lại nhưng chỉ vài ngày sau lại xuất hiện thêm một đợt rút vốn nữa. Việc các tổ chức tiếp tục tham gia mạnh mẽ vẫn diễn ra, tuy nhiên họ ngày càng nhạy cảm với biến động giá hơn.
Thị trường ETF hiện tại đã khác với thời điểm bùng nổ ETF Bitcoin spot trước đây. Rào cản về tiếp cận đã phần nào được gỡ bỏ, giờ đây nhà đầu tư cần những lý do đủ thuyết phục để tăng tỷ lệ đầu tư.
Các ETF đã kết nối thị trường crypto với tài khoản môi giới, các quỹ tài sản, cố vấn và các mô hình phân bổ danh mục đầu tư. Tuy nhiên, khi dòng tiền vào/rút ra với khối lượng lớn sẽ tạo ra áp lực mua hoặc bán rõ rệt đối với giá crypto trên thị trường.
Ông Renno cho rằng cả hai tác động này đang cùng tồn tại.
“Thực tế là cả hai. Có những thời điểm dòng vốn của nhà đầu tư nhỏ lẻ và tổ chức đi ngược nhau, đặc biệt là vào lúc thị trường đảo chiều. Đây chính là cơ hội cho các market maker và những nhà kinh doanh chênh lệch giá – họ là những người giúp thị trường luôn có độ sâu thanh khoản.”
Nhiều nghiên cứu gần đây cũng đồng tình rằng dòng tiền ETF có tác động rõ rệt đến biến động giá.
Một nghiên cứu vào tháng 04/2026 về năm ETF Bitcoin spot lớn nhất tại Mỹ phát hiện ra rằng cứ mỗi 100 triệu USD vốn đổ vào ETF sẽ tạo ra mức tăng giá Bitcoin trong ngày tương ứng khoảng 53 điểm cơ bản. Dòng tiền ETF giải thích được khoảng 21% biến động lợi suất hàng ngày trên toàn mẫu, đồng thời nghiên cứu cũng chỉ ra có mối liên hệ hai chiều – dòng tiền tác động đến giá và giá cũng ảnh hưởng ngược lại đến dòng vốn.
Một nghiên cứu khác cũng trong năm 2026 đánh giá tất cả các ETF Bitcoin spot tại Mỹ cũng cho thấy hiệu ứng giá còn mạnh hơn khi dòng vốn lớn gặp phải thanh khoản phân tán trên các sàn giao dịch crypto.
Do đó, nhu cầu từ ETF vừa bổ sung vốn và thanh khoản, đồng thời làm tăng tác động của những thay đổi về khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư lên giá Bitcoin.
Ông Fernando Lillo Aranda, Giám đốc Marketing tại Zoomex, cho rằng để nhu cầu tăng trở lại, nhà đầu tư cần phải cảm thấy thoải mái hơn với rủi ro thị trường.
“Chúng ta hiện vẫn đang trong thị trường gấu, nơi nhà đầu tư tự nhiên trở nên dè dặt hơn, ưu tiên bảo toàn vốn hơn là tìm kiếm lợi nhuận. Trong bối cảnh này, ngay cả các sản phẩm chất lượng cao như ETF crypto cũng khó thu hút được dòng tiền đều đặn.”
Ông nói thêm, “lịch sử cho thấy nhu cầu đối với ETF chỉ tăng mạnh trở lại khi nhà đầu tư có niềm tin vào một chu kỳ tăng trưởng mới. Niềm tin ấy thường được củng cố bởi môi trường kinh tế vĩ mô cải thiện, quy định rõ ràng hơn, các tổ chức tài chính tham gia mạnh mẽ, cùng với tín hiệu tích cực từ thị trường tài sản số.”
Những tuần gần đây cho thấy dòng tiền có thể thay đổi rất nhanh chóng dựa vào các yếu tố này.
Sự hồi phục của Bitcoin đầu tháng 08 có thể đến một phần từ việc kỳ vọng lãi suất giảm, dữ liệu kinh tế Mỹ kém tích cực đi, và niềm tin sẽ không còn nhiều biện pháp thắt chặt tiền tệ hơn nữa. Chính trong giai đoạn này, các sản phẩm tài sản số đã hút về hơn 1 tỷ USD chỉ trong một tuần.
Lillo Aranda dự đoán rằng khi nhu cầu với quỹ ETF hồi phục, đó sẽ là kết quả của nhiều yếu tố diễn ra cùng lúc, chứ không chỉ nhờ một sự kiện riêng biệt nào đó.
“ETF tiếp tục đóng vai trò quan trọng vì giúp nhà đầu tư truyền thống có một kênh tiếp cận thị trường crypto quen thuộc và được quản lý, hạ tầng đã sẵn sàng; điều còn thiếu là sự sẵn sàng đón nhận rủi ro.”
Ông nói tiếp, “suy cho cùng, làn sóng đón nhận ETF khó có thể đến chỉ nhờ một yếu tố nào đó. Đó sẽ là sự kết hợp của môi trường thị trường tốt lên, niềm tin của tổ chức tăng lên và cảm xúc tích cực quay lại.”
Bài kiểm tra tiếp theo sẽ đến khi ngày càng nhiều tài sản crypto được cung cấp thông qua các sản phẩm giao dịch trên sàn (ETP).
SEC đã phê duyệt các tiêu chuẩn niêm yết chung cho cổ phiếu tín thác dựa trên hàng hóa vào tháng 09/2025, giúp các sản phẩm crypto đủ điều kiện dễ dàng tiếp cận các sàn giao dịch tại Mỹ hơn. Quyết định này cũng đánh dấu việc phê duyệt quỹ Digital Large Cap Fund đa tài sản của Grayscale.
Tuy nhiên, sự đa dạng lựa chọn này cũng đặt ra một vấn đề riêng: mỗi quỹ ETF mới đều phải cạnh tranh để thu hút nguồn vốn từ nhà đầu tư.
Ông Federico Variola, CEO của Phemex, cho rằng sẽ rất khó để lặp lại thành công như Bitcoin ở các loại crypto khác trong thị trường.
“Dòng vốn đổ vào BTC thông qua các quỹ ETF không hề chuyển sang các token khác. Rõ ràng, việc chuyển vốn giữa các sản phẩm đầu tư được quản lý không dễ dàng như giao dịch trong thị trường crypto gốc. Chúng ta đã thấy điều này kể cả với Ethereum, dù đã được phê duyệt ETF nhưng vẫn bị Bitcoin bỏ xa.”Ông nói thêm, “điều này cho thấy các nhà đầu tư ETF rất khác với các nhà đầu tư gốc trong lĩnh vực crypto. Vì vậy, các ETF altcoin có thể sẽ không nhận được nhiều lợi ích như Bitcoin, do sự khác biệt về đối tượng nhà đầu tư và mô hình giá trị.”
Dòng vốn hiện tại vào các quỹ cho thấy sự khác biệt rõ rệt về quy mô.
Các quỹ ETF Bitcoin tại Mỹ đã thu hút khoảng 52 tỷ USD kể từ khi ra mắt. Trong khi đó, các ETF Solana chỉ mới thu hút được khoảng 1.13 tỷ USD. Mặc dù lịch sử giao dịch của các sản phẩm này rất khác nhau nên không thể so sánh hoàn toàn, nhưng các con số này cũng phần nào cho thấy nhu cầu với từng loại ETF chênh lệch lớn ra sao.
Theo ông Variola, hiệu ứng này sẽ ngày càng rõ rệt hơn khi các quỹ mở rộng sang các tài sản có tính đầu cơ cao hơn.
“Tôi cho rằng lợi ích mà một token nhận được từ ETF sẽ giảm dần khi bước sang các tài sản rủi ro hơn. Những ai muốn đầu tư lướt sóng altcoin thực tế đã có thể làm điều này khá dễ dàng mà không cần ETF. Còn với Bitcoin, nó đã được nhìn nhận ở một hạng mục khác về mặt rủi ro.”
Những nhận định này đang đảo ngược lý thuyết về các ETF. Sự khan hiếm đã giúp ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ trở nên đặc biệt quan trọng. Nhưng khi trên thị trường có ngày càng nhiều ETF cho nhiều loại crypto, việc được phê duyệt đã không còn là điều quá nổi bật.
Các ETF altcoin vẫn có thể thu hút những nhà đầu tư mới cần kênh tiếp cận qua các công ty môi giới sàn được quản lý, đồng thời các quỹ chuyên biệt có thể phát triển lượng nhà đầu tư riêng. Tuy nhiên, mỗi sản phẩm ETF mới xuất hiện đều đòi hỏi nhà đầu tư phải cân nhắc phân bổ vốn.
Các ETF crypto hiện đang bước vào giai đoạn phát triển trưởng thành hơn. Vai trò của chúng vẫn rất lớn, nhưng sự hiện diện của các ETF không còn đồng nghĩa với việc thị trường sẽ tiếp tục được mua vào mạnh mẽ nữa.
Đến giữa năm 2026, thị trường đã cho thấy rất rõ một điều: nhà đầu tư ETF có thể mua vào crypto quyết liệt, nhưng cũng có thể biến mất trong vài tuần và chỉ quay lại khi thị trường thuận lợi, rồi bán tháo khi rủi ro tăng cao.
Không khí tăng giá từng gắn với ETF nay đã lắng xuống. Điều còn lại là một lượng vốn lớn, thanh khoản cao và cực kỳ nhạy cảm với biến động giá – có thể đẩy thị trường crypto đi lên hoặc đi xuống chỉ trong thời gian ngắn.