Thương vụ thâu tóm startup AI của Elon Musk thất bại khi Cognition từ chối đề nghị mua lại từ SpaceX

Theo các nguồn tin thân cận, SpaceX đã cố gắng mua lại startup về trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực lập trình — Cognition AI Inc. — nhưng thương vụ này đã bị đình trệ mà không đạt được thỏa thuận. Động thái này sẽ là lần thứ hai gần đây SpaceX muốn thâu tóm một công ty AI lớn.

Hiện tại, các cuộc đàm phán mua bán không còn diễn ra, nhưng hai bên vẫn đang thảo luận về việc hợp tác chia sẻ tài nguyên máy tính. Theo nguồn tin, hợp tác này sẽ cho phép Cognition sử dụng năng lực tính toán của SpaceX.

Ưu tiên độc lập thay vì bị mua lại

Cognition, được thành lập năm 2023, nổi bật với sản phẩm Devin — một trợ lý AI giúp tự động hóa các tác vụ lập trình cho kỹ sư phần mềm. Ở vòng gọi vốn tháng 05/2024, startup này được định giá đến 26 tỷ USD. Hiện Cognition đã bắt đầu thương lượng với các nhà đầu tư để huy động vốn mới với mức định giá tối thiểu 40 tỷ USD, vì vậy họ càng ít lý do để bán mình đi.

Giám đốc điều hành Cognition – ông Scott Wu – đã nhiều lần khẳng định quan điểm này cả trước công chúng lẫn với các nhà đầu tư. Ông chia sẻ với Bloomberg hồi tháng 05 rằng vòng gọi vốn vừa qua

“giúp chúng tôi giữ được sự độc lập và tiếp tục phát triển với tư cách một doanh nghiệp độc lập, điều này vô cùng quan trọng với chúng tôi.”

Kết quả khác biệt so với thương vụ Cursor

Việc đàm phán bị treo này khác hoàn toàn với thương vụ mua lại Cursor giá 60 tỷ USD đã được SpaceX hoàn tất vào ngày 14/08, biến công ty của Elon Musk sở hữu hoàn toàn một nền tảng AI lập trình đối thủ. Tuy nhiên, mảng AI của SpaceX — nay mang tên SpaceXAI — lại đang đi sau so với các đối thủ về việc bán các công cụ AI cho doanh nghiệp, đồng thời cũng phải cắt giảm nhân sự trong quá trình tái cơ cấu.

Những hợp tác mà Cognition đang có với Mercedes-Benz Group AG và GE Aerospace cũng giúp mang lại sức nặng kinh doanh mà SpaceXAI rất muốn có, kể cả khi không thể mua lại Cognition, theo các nguồn tin nội bộ. Việc SpaceX lần đầu lên sàn chứng khoán vào mùa hè này cũng đã giúp công ty tăng nguồn tài chính để theo đuổi các thương vụ lớn. Liệu SpaceX có quay lại với đề nghị mới hay không sẽ phụ thuộc vào mức định giá sau vòng huy động vốn sắp tới của Cognition.

Cổ phiếu SpaceX biến động trước đợt mở khóa cổ phần

Cổ phiếu SpaceX đã biến động mạnh kể từ khi IPO vào tháng 06/2024. Đầu tháng 08, giá về thấp nhất tại 108.27 USD rồi phục hồi vượt mốc chào sàn 135 USD.

Hiện giá giao dịch quanh mức 139 USD trước đợt mở khóa cổ phần — cho phép khoảng 319 triệu cổ phiếu bên trong được tự do mua bán. Đợt tăng giá gần đây phần lớn nhờ vào doanh thu quý II đạt 7.8 tỷ USD, vượt dự đoán, cùng với việc Nvidia tiết lộ đang nắm giữ lượng cổ phần trị giá 21 tỷ USD, càng thu hút sự chú ý từ các nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Việc SpaceX lên sàn cũng giúp công ty của Elon Musk có thêm nguồn lực để săn đón các thương vụ AI như với Cognition. Tuy nhiên, khả năng “hồi sinh” thương vụ mua lại này sẽ phụ thuộc lớn vào mức định giá trong vòng gọi vốn tiếp theo của Cognition.