David Schwartz, cựu giám đốc công nghệ của Ripple, vừa kêu gọi ngành công nghiệp crypto nên xem lại một bài giảng tại Stanford giải thích lý do vì sao phần thưởng cho việc sản xuất block thật ra gây hại cho các blockchain như Bitcoin thay vì bảo vệ chúng.
Schwartz đã chia sẻ đoạn video này trên X và nói rằng đây là video mà anh ấy muốn tất cả những ai tham gia vào crypto đều nên xem qua. Bài giảng này, ban đầu được trình bày tại Stanford, trình bày rõ lý do đằng sau những lựa chọn thiết kế gốc của XRP Ledger.
Trong bài giảng, kiến trúc sư đứng sau XRP Ledger cho rằng việc khai thác bằng proof of work mining buộc những người tham gia trung thực phải chi tiêu nhiều hơn cả những gì hacker hoặc kẻ tấn công có thể bỏ ra. Ông gọi đây có thể là mô hình bảo mật tệ nhất có thể nghĩ ra.
Theo Schwartz, việc khai thác cạnh tranh khiến các thợ đào phải cắt giảm mọi chi phí và tận dụng tất cả nguồn doanh thu có thể. Ông lấy ví dụ các validator của Ethereum sử dụng các giao thức DeFi để thử nghiệm và sắp xếp lại thứ tự giao dịch trước khi chốt block nhằm trục lợi.
“Bạn phải làm điều xấu nếu không muốn bị loại.”
Schwartz lập luận rằng điều này khiến những người dùng thật sự của mạng lưới (các nhà đầu tư nhỏ lẻ và người sử dụng dịch vụ) phải trả phí để giữ an toàn cho mạng, trong khi người vận hành lại tìm cách rút thêm giá trị từ chính quá trình sản xuất block.
Ông cho biết thợ đào Bitcoin (BTC) và những người staking Ethereum cũng đều như vậy. Họ tồn tại vì được giao thức trả thưởng chứ không phải vì quan tâm đến việc giúp người dùng có phí thấp hơn hoặc giao dịch công bằng hơn.
Schwartz tổng kết quan điểm bằng câu: “Động lực tốt nhất là không có động lực”, ý nói rằng mạng lưới sẽ hoạt động trơn tru hơn nếu validator không được trả công để xác thực. Khi thiết kế ledger vào năm 2012, ông loại bỏ hoàn toàn phần thưởng cho việc sản xuất block, hướng đến việc những người tham gia được hưởng lợi từ sự đồng thuận ổn định thay vì trao thưởng cho các operator xác thực giao dịch.
Các validator ở XRPL chỉ lựa chọn giữa các cách hợp lệ như nhau để sắp xếp giao dịch. Theo Schwartz, vì hệ thống không có gì để khai thác giá trị nên không ai có động lực tài chính để tấn công mạng hay thông đồng chống lại người làm tốt.
Ông cho rằng nhờ vậy, người dùng sẽ được hưởng phí thấp hơn, xác nhận giao dịch nhanh hơn và hạn chế khuynh hướng rút giá trị như các sàn giao dịch phi tập trung trên Ethereum đang gặp phải. Giá của XRP hiện giao dịch khoảng 1.47 USD trong khi Bitcoin giao dịch gần 81,220 USD, theo số liệu từ BeInCrypto.
Lý thuyết này được nhắc lại vào lúc Ethereum càng ngày càng đi sâu mô hình proof of stake và Bitcoin tiến tới thời kỳ mà phí giao dịch sẽ thay thế hoàn toàn phần thưởng block. Liệu định hướng của Schwartz có được áp dụng rộng rãi hay không sẽ phụ thuộc vào cách các giao thức DeFi xử lý vấn đề rút giá trị từ miner vẫn kéo dài trên các mạng lớn đến năm 2026.