Quỹ đầu tư vĩ mô hàng đầu của Caxton Associates, có quy mô lên đến 9 tỷ USD, đã lỗ hơn 1.3 tỷ USD trong tháng 03/2026 sau khi căng thẳng ở Iran khiến thị trường dầu, trái phiếu và hàng hóa biến động mạnh mẽ.
Công ty có trụ sở tại London do CEO Andrew Law dẫn dắt là một trong ít nhất mười quỹ đầu tư lớn bị ảnh hưởng nặng nề bởi các giao dịch liên quan đến khủng hoảng vùng Vịnh. Những khoản lỗ này cho thấy chỉ một sự kiện địa chính trị cũng có thể lan rộng ra thị trường tài chính truyền thống (TradFi) và làm thay đổi khẩu vị rủi ro trên nhiều loại tài sản, kể cả thị trường crypto.
Caxton bắt đầu thua lỗ với khoản lỗ 600 triệu USD chỉ trong tuần đầu tiên của tháng 03/2026, sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Iran làm gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz và đẩy giá dầu Brent lên trên 100 USD mỗi thùng.
Đến ngày 20/03/2026, khoản lỗ đã tăng hơn gấp đôi lên 1.3 tỷ USD, khiến quỹ hàng đầu của Caxton giảm 15% chỉ trong riêng tháng này, theo thông tin từ Financial Times.
Công ty này trước đó đã đặt cược vào việc lợi suất trái phiếu chính phủ Anh sẽ giảm và giá hàng hóa như vàng, đồng sẽ tăng trong năm 2026.
Tuy nhiên, thực tế lại ngược lại. Vàng giảm giá sau khi xung đột bùng phát, đồng giảm 7.6% trong tháng 03/2026 và những thiệt hại do giá năng lượng càng làm mọi việc tệ hơn.
Caxton không phải là trường hợp đơn lẻ. Ít nhất chín quỹ lớn khác cũng ghi nhận thua lỗ đáng kể trong cùng giai đoạn này.
Taula Capital của Diego Megia, với quy mô 7.6 tỷ USD, đã giảm khoảng 4.7% chỉ trong tuần đầu tiên, theo Bloomberg.
Các quỹ Master và Alpha Strategies của Brevan Howard giảm lần lượt 2.4% và 1.7% tính đến giữa tháng 03/2026.
Quỹ Commodity Alpha Fund của PIMCO chịu tổn thất nặng nhất khi giảm gần 17% trong tháng 03/2026 và tổng mức giảm từ đầu năm lên đến khoảng 26%.
Trong nhóm các nền tảng đa chiến lược, Millennium Management mất khoảng 1.5 tỷ USD chỉ trong một tuần. Các mảng giao dịch thu nhập cố định và vĩ mô của Citadel cũng lỗ khoảng 1 tỷ USD.
Balyasny Asset Management giảm 3.5%, ExodusPoint mất toàn bộ lợi nhuận từ đầu năm 2026, Point72 giảm 1.1% và quỹ Eureka của Marshall Wace mất 3.7%.
Trong khi đó, quỹ Pure Alpha của Bridgewater Associates lại là ngoại lệ khi chỉ lỗ chưa đến 1% trong cùng khoảng thời gian này. Bridgewater quản lý quỹ với chiến lược hệ thống dựa vào quy tắc rõ ràng, cùng lúc nắm giữ 30 đến 40 vị thế trên các thị trường trái phiếu, tiền tệ, cổ phiếu và hàng hóa trên toàn cầu.
Cách tiếp cận đa dạng hóa này hoàn toàn trái ngược với các quỹ đặt cược vĩ mô tùy ý như Caxton hay Brevan Howard, những quỹ đã chịu thiệt hại nặng.
Gần đây, Bridgewater cũng cố ý giảm quy mô tài sản quản lý để linh hoạt hơn, nhờ đó có thể hạn chế các giao dịch bị dồn nén.
Pure Alpha đã đạt mức tăng trưởng 33% trong năm 2025, trở thành một trong những năm thành công nhất trong vòng năm thập kỷ vừa qua. Ông Greg Jensen, Giám đốc Đầu tư đồng cấp, từng cảnh báo vào tháng 01/2026 rằng đây sẽ là “một năm nguy hiểm cho lãi suất”, cho thấy quỹ đã có sự chuẩn bị thận trọng trước biến động vĩ mô.
Dù các quỹ vĩ mô lớn của TradFi phải chịu lỗ hàng tỷ USD, Bitcoin (BTC) lại thể hiện sức mạnh đáng chú ý. Giá BTC tăng khoảng 7% từ sau ngày 28/02/2026 khi căng thẳng leo thang đến giữa tháng 03/2026, vượt trội hơn cả S&P 500, Nasdaq 100, vàng và bạc trong cùng giai đoạn.
Mối liên hệ giữa giá dầu và BTC được thể hiện rất rõ. Khi xuất hiện thông tin về khả năng ngừng bắn một tháng vào ngày 24/03/2026, giá dầu Brent giảm hơn 4% chỉ trong vài phút trong khi BTC tăng trở lại trên 70,000 USD.
Điều ngược lại cũng đúng. Khi Iran tấn công nhà máy khí đốt Ras Laffan của Qatar vào ngày 19/03/2026, BTC đã nhanh chóng giảm về dưới 69,000 USD do kỳ vọng lạm phát tăng mạnh.
“Chúng ta đang chứng kiến cú sốc kép đối với các tài sản rủi ro. Crypto cũng không miễn nhiễm với những áp lực vĩ mô này,” ông David Lawant, trưởng bộ phận nghiên cứu tại Anchorage Digital, nhận định.
Dòng tiền đầu tư tổ chức lại cho thấy bức tranh tích cực hơn. Các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ đã thu hút gần 700 triệu USD dòng vốn ròng trong tháng 03/2026, chấm dứt chuỗi 5 tuần bị rút vốn với tổng số tiền lên tới 3.8 tỷ USD.
Chỉ riêng ngày 03/03, các quỹ ETF đã thu hút 458 triệu USD, đánh dấu một trong những ngày có lượng vốn vào mạnh nhất trong quý. iShares Bitcoin Trust (IBIT) của BlackRock liên tục dẫn đầu về khối lượng mua vào.
Trong 30 ngày qua, các quỹ ETF Bitcoin ghi nhận dòng vốn ròng dương, trong khi các quỹ ETF vàng lại chứng kiến lượng rút vốn kỷ lục. Nếu xu hướng này tiếp tục, đây sẽ là một sự chuyển dịch lớn trong cách các tổ chức tài chính tiếp cận tài sản kỹ thuật số khi thị trường biến động do căng thẳng địa chính trị.
Tuy nhiên, tâm lý thị trường vẫn còn yếu. Kể từ đầu tháng 03/2024, tỷ lệ funding của BTC luôn âm và chỉ số fear and greed của thị trường crypto liên tục cho tín hiệu sợ hãi cực độ.
Vào ngày 18/03/2024, Fed giữ nguyên lãi suất nhưng nâng dự báo lạm phát năm 2026 lên 2.7%. Điều này đã khiến quỹ ETF bị rút ròng 129 triệu USD chỉ trong một ngày giao dịch tiếp theo.
Khủng hoảng tại Vùng Vịnh đã trở thành phép thử thực tế cho luận điểm “vàng kỹ thuật số”. Trong cú sốc ngắn hạn, Bitcoin không thể hiện vai trò trú ẩn an toàn truyền thống mà lại phản ứng giống như một tài sản rủi ro biến động mạnh, biến động song song với tin tức về dầu mỏ và chính sách lãi suất.
Dù vậy, sự ổn định tương đối của Bitcoin nếu so với các quỹ đầu tư tài chính truyền thống (TradFi) lại đặt ra câu hỏi mới cho các nhà phân bổ vốn khi kết hợp chiến lược tài chính truyền thống và số hóa.
Hiện tại, các cuộc đàm phán ngừng bắn đang được tiến hành và giá dầu Brent đã giảm từ mức 120 USD xuống khoảng 100 USD. Động lực tiếp theo của cả thị trường truyền thống và crypto có thể sẽ phụ thuộc vào việc căng thẳng tiếp tục hạ nhiệt hay xung đột leo thang hơn nữa.