3 diễn biến mới trong cuộc chiến giữa Mỹ và Iran: điều kiện ngừng bắn, tình trạng khẩn cấp về dầu mỏ, cảnh báo từ FBI

Cuộc chiến giữa Mỹ và Iran đã chuyển biến căng thẳng hơn vào ngày 11/03/2026 với ba diễn biến quan trọng cho thấy xung đột đang bước vào giai đoạn nguy hiểm hơn, nhưng cũng rõ ràng hơn về mặt chính trị.

Iran hiện đã công khai gắn việc chấm dứt chiến tranh với một loạt điều kiện, chính quyền Tổng thống Trump được cho là đang cân nhắc áp dụng các quyền hạn khẩn cấp từng thời Chiến tranh Lạnh nhằm tăng nguồn cung dầu nội địa, và FBI vừa cảnh báo cảnh sát California về nguy cơ Iran sử dụng máy bay không người lái tấn công bờ Tây nước Mỹ.

Iran đưa ra các điều kiện ngừng bắn

Lập trường của Iran về cách kết thúc chiến tranh giờ đã rõ ràng hơn. Tổng thống Masoud Pezeshkian được thông tin là đã đưa ra ba yêu cầu: công nhận “quyền lợi hợp pháp” của Iran, bồi thường cho các cuộc tấn công của Mỹ-Israel, và có những đảm bảo chắc chắn về việc không bị tấn công trong tương lai.

Những yêu cầu này thể hiện Iran không có ý định đầu hàng. Họ là một chính phủ đang cố gắng bảo vệ vị trí chính trị của mình và muốn bất kỳ lệnh ngừng bắn nào cũng là kết quả đàm phán, chứ không phải là sự thất bại.

Tuy nhiên, các điều kiện này lại không phù hợp với lập trường hiện tại của Mỹ.

Theo Reuters đưa tin, giới chức Israel cho rằng Washington chưa có dấu hiệu sẽ điều chuyển kết thúc chiến tranh, dù Tổng thống Donald Trump từng công khai cho biết chiến tranh có thể sớm kết thúc.

Lập trường của Nhà Trắng vẫn muốn đạt được các mục tiêu của Mỹ, đồng thời đẩy Iran vào thế phải “đầu hàng vô điều kiện”.

Khoảng cách quan điểm này là một trong những dấu hiệu rõ nhất cho thấy câu chuyện về kết thúc chiến tranh sắp xảy ra có thể là hơi xa thực tế.

Trump đang viện dẫn một chính sách từ thời Chiến tranh Lạnh

Khủng hoảng năng lượng do chiến tranh đã bắt đầu tác động đến chính sách nội địa của Mỹ. Ông Trump đang cân nhắc viện dẫn Đạo luật Sản xuất Quốc phòng (Defense Production Act) năm 1950 để hỗ trợ công ty Sable Offshore ở California khôi phục khai thác dầu ngoài khơi, gỡ bỏ các rào cản về quy định cấp bang.

Dù động thái này khá cụ thể, ý nghĩa của nó lại rất lớn. Nó thể hiện chính quyền Mỹ xem chiến tranh Iran không chỉ là một khủng hoảng quân sự, mà còn là một vấn đề tăng giá nhiên liệu nghiêm trọng đến mức cần chính phủ liên bang can thiệp vào sản xuất trong nước.

Bản thân đó đã là một sự leo thang đáng chú ý.

Những ngày gần đây, chính quyền Mỹ đã tính đến việc xả kho dự trữ chiến lược và các biện pháp thị trường khác trong bối cảnh giá xăng tăng và thị trường dầu mỏ biến động sau các vụ tấn công vào tàu thuyền và eo biển Hormuz.

Nếu Nhà Trắng phải sử dụng các biện pháp luật khẩn cấp thời Chiến tranh Lạnh, điều đó cho thấy các quan chức dự báo tác động kinh tế của chiến tranh có thể sẽ kéo dài hơn so với những đánh giá lạc quan ngắn hạn trên chiến trường.

California có thể bị tấn công bởi drone của Iran

Có thông tin cho biết FBI đã cảnh báo cảnh sát California về nguy cơ Iran có thể phóng máy bay không người lái từ tàu ngoài khơi vào bờ Tây nước Mỹ.

Văn phòng Thống đốc Gavin Newsom xác nhận đã nhận được cảnh báo này.

Tuy vậy, Bộ An ninh Nội địa cho rằng nguy cơ xảy ra tấn công quy mô lớn là thấp. Nói cách khác, đây là một cảnh báo đáng chú ý nhưng không phải là bằng chứng cho một vụ tấn công lớn sắp diễn ra.

Tuy nhiên, tín hiệu này vẫn rất nghiêm trọng. Hiện nay, Iran dường như muốn tăng áp lực nhưng chưa đi đến mức leo thang chiến lược toàn diện.

Tehran vừa đòi hỏi ngừng bắn, vừa tạo ra sức ép về kinh tế, khu vực; trong khi giới chức Mỹ chuẩn bị cho cả cú sốc về dầu lẫn các phương án bảo vệ trong nước.

Đó chính là đặc điểm giai đoạn mới của cuộc chiến: ít chắc chắn hơn về thời điểm kết thúc, trong khi hệ quả của nó thì ngày càng lan rộng ra khỏi chiến trường.