TradingKey - Navitas Semiconductor (NVTS)đã vươn lên trở thành một trong những công ty bán dẫn vốn hóa nhỏ "nóng" nhất năm 2023, với giá cổ phiếu tăng hơn gấp đôi tính đến cuối năm 2025, trước khi sụt giảm mạnh và xóa sạch phần lớn mức tăng đó. Điều này gây ra sự không chắc chắn cho các nhà đầu tư, khiến họ tự hỏi liệu đây là một thương vụ phục hồi hay cổ phiếu thực sự đã tăng quá xa so với các yếu tố cơ bản của doanh nghiệp. Đằng sau những biến động đó, công ty hiện đang trải qua một quá trình chuyển đổi chậm chạp nhưng đầy rủi ro, rời bỏ mảng kinh doanh tiêu dùng truyền thống tại Trung Quốc để chuyển sang hạ tầng trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI).
Đối với các nhà đầu tư của Navitas, câu hỏi không phải là liệu Navitas có sở hữu công nghệ hấp dẫn hay không; thay vào đó, vấn đề là liệu các yếu tố cơ bản và định giá hiện tại của công ty có đủ thuyết phục để mua cổ phiếu Navitas hay không.
Navitas là nhà sản xuất bán dẫn chuyên về bán dẫn công suất phục vụ sạc pin và chuyển đổi điện năng. Navitas cung cấp năng lượng cho nhiều thiết bị điện tử, bao gồm xe điện, máy tính xách tay, trung tâm dữ liệu và điện thoại thông minh. Ví dụ, Navitas là công ty dẫn đầu thế giới về mạch tích hợp (IC) công suất GaN (gallium nitride), cho phép xe điện sạc pin nhanh hơn từ hai đến chín lần so với các mạch dựa trên silicon truyền thống.
Trong nhiều năm qua, khoảng 60% tổng doanh thu của Navitas đến từ việc bán bán dẫn công suất cho các thiết bị điện tử di động và tiêu dùng tại Trung Quốc. Mặc dù phân khúc này mang lại doanh thu lớn, công ty đã chủ động giảm bớt sự phụ thuộc quá mức này và bắt đầu tái định vị hoạt động kinh doanh để tập trung mạnh mẽ vào các thị trường cuối có tiềm năng tăng trưởng dài hạn lớn hơn nhiều: cụ thể là AI/trung tâm dữ liệu, xe điện và hạ tầng năng lượng.
Cổ phiếu của công ty đã tăng vọt trong năm qua nhờ kết quả của quá trình tái định vị chiến lược này và hiện đang đối mặt với sự sụt giảm đáng kể do kết quả hoạt động trong ngắn hạn.
Nhu cầu về AI đã ảnh hưởng đến cách các công ty bán dẫn phân bổ vốn, và kết quả là Navitas đang tìm cách triển khai các công nghệ công suất GaN và Silicon Carbide vào thế hệ kiến trúc năng lượng trung tâm dữ liệu tiếp theo.
Jeff Bezos và các lãnh đạo công ty khác đã chỉ ra rằng họ sẵn sàng chấp nhận việc thu hẹp các mảng kinh doanh truyền thống để tập trung nguồn lực vào các cơ hội AI – ví dụ như thanh lý hàng tồn kho dư thừa từ các mảng kinh doanh có biên lợi nhuận thấp và tăng trưởng chậm.
Các con số cho thấy quyết định này đã khiến Navitas phải trả giá đắt như thế nào. Trong ba quý đầu năm 2025, Navitas đạt tổng doanh thu 38,6 triệu USD, giảm 41% so với mức 65,3 triệu USD của năm trước. Trong cùng kỳ, công ty chịu lỗ hoạt động 66,4 triệu USD, với chi phí hoạt động là 77,8 triệu USD. Ban lãnh đạo công ty gần đây cho biết họ dự kiến những khó khăn này sẽ tiếp tục trong tương lai và dự báo doanh thu chỉ đạt 7 triệu USD cho quý 4, so với mức 18 triệu USD của quý trước.
Góp phần làm tăng thêm sự không chắc chắn cho quá trình chuyển đổi này là việc người sáng lập kiêm CEO Gene Sheridan rời đi vào tháng 8 năm nay và việc bổ nhiệm Chris Allexandre làm lãnh đạo mới để dẫn dắt Navitas bước vào chương tiếp theo của sự phát triển.
Cổ phiếu Navitas đã có thể tăng mạnh dù các con số doanh thu và lợi nhuận ròng rất tệ, đồng thời các ước tính cho năm 2025 có vẻ không mấy khả quan. Có hai yếu tố đã thúc đẩy đợt tăng giá này.
Yếu tố thứ nhất là cái mà tôi gọi là "định vị theo chủ đề". Các nhà đầu tư đang tìm kiếm các doanh nghiệp nhỏ có mối liên hệ với làn sóng xây dựng AI. Navitas hiện đã điều chỉnh hướng đi theo mối quan tâm đó bằng cách tập trung vào các hệ thống năng lượng cho trung tâm dữ liệu, trở thành một ứng cử viên có thể hưởng lợi lớn từ chủ đề này.
Chất xúc tác thứ hai là thông báo về quan hệ đối tác với Nvidia. Giá cổ phiếu Navitas đã tăng vọt vào tháng 10 sau khi Nvidia hoàn tất việc phát triển các thiết bị điện năng hiệu suất cao để hỗ trợ các nhu cầu điện năng đặc thù và nghiêm ngặt của khách hàng Nvidia. Mặc dù quan hệ đối tác này vẫn chưa tạo ra doanh thu sản xuất đáng kể, nhưng nó là sự xác nhận (từ một bên thứ ba) rằng công nghệ của Navitas có thể đáp ứng những yêu cầu điện năng khắt khe nhất liên quan đến AI.
Một phần quan trọng khác của câu chuyện này là sức mạnh bảng cân đối kế toán của Navitas. Vào cuối quý 3, công ty có 150,6 triệu USD tiền mặt và các khoản tương đương tiền cùng với mức nợ bằng không. Sau đó vào tháng 11, một động lực khác đã đến khi công ty huy động được khoảng 100 triệu USD từ vốn cổ phần tư nhân. Với lượng tiền mặt này, Navitas hiện có thêm thời gian để tiếp tục quá trình chuyển đổi mà không gặp phải gánh nặng tài chính tức thì. Ban lãnh đạo nhận thấy doanh thu sẽ chạm đáy vào quý 4 và bắt đầu tăng trưởng trở lại vào năm 2026, đồng thời sẽ cắt giảm chi phí hoạt động vào năm tới.
Thị trường đang định giá dựa trên thành công kỳ vọng. Hoạt động kinh doanh vẫn tiếp tục thua lỗ, doanh thu vẫn sụt giảm và bằng chứng về sự thành công của quá trình xoay trục vẫn chưa rõ ràng. Các cổ đông nội bộ, chẳng hạn như Singh và Gary Kent Wunderlich, đã bán cổ phiếu (lần lượt là 128.300 và 179.354 cổ phiếu) tại Boston trong tháng 12, một động thái không hiếm gặp sau đợt tăng giá mạnh. Sự lạc quan được phản ánh vào định giá của thị trường, vốn vẫn đang ở mức cao đáng kể so với định giá đầu thập kỷ này tính trên chỉ số giá trên doanh thu (P/S), có thể là lý do khiến nội bộ bán ra và tại sao mọi người có thể nghi ngờ về mức giá hiện tại của cổ phiếu.
Như đã nêu ở trên, nền tảng cho mức định giá này là khá mong manh vì thị trường đang định giá dựa trên tiềm năng thu nhập tương lai của công ty trong trường hợp chiến lược hiện tại thành công, chứ không phải dựa trên khả năng tạo doanh thu hiện tại.
Các nhà đầu tư cần lưu ý rằng cổ phiếu NAVITAS không chỉ đơn thuần là một đợt suy thoái chu kỳ khác; thay vào đó, tình hình độc đáo của NAVITAS đại diện cho một bước ngoặt lớn trong cách họ tiếp cận hoạt động kinh doanh trong tương lai. Mặc dù đây có thể là một sự chuyển dịch chiến lược đầy rủi ro, nhưng nó mang lại cho NAVITAS cơ hội đạt được mức lợi nhuận rất lớn.
NAVITAS đã thực hiện một số vụ đặt cược rất lớn để cố gắng tái định hình mảng kinh doanh bán dẫn công suất gallium nitride (GaN). Bằng cách này, họ sẽ cố gắng định vị mình trong một cơ hội thị trường béo bở liên quan đến các trung tâm dữ liệu và máy tính hiệu suất cao. Nếu họ có thể đạt được thành công như thị trường chứng khoán đang phản ánh vào giá cổ phiếu NAVITAS hiện tại, thì dòng doanh thu mà công ty tạo ra sẽ khiến con số hiện tại trở nên nhỏ bé khi nhìn lại.
Tuy nhiên, rủi ro khi đầu tư vào NAVITAS tại thời điểm này vẫn đòi hỏi niềm tin. Mô hình kinh doanh của NAVITAS trước tiên phải thu hẹp trước khi bắt đầu tăng trưởng. NAVITAS sẽ lỗ một khoản tiền khổng lồ trong ngắn hạn và giá cổ phiếu của NAVITAS đã phản ánh sự mong đợi về một kết quả rất tích cực cho chiến lược mới.
Tại thời điểm này, chiến lược tốt nhất cho hầu hết các nhà đầu tư có lẽ là theo dõi chặt chẽ NAVITAS trong vài tháng tới khi họ đánh giá cách NAVITAS sẽ thực hiện chiến lược liên quan đến AI. Nếu NAVITAS thực hiện tốt, tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận sẽ rất hấp dẫn đối với các nhà đầu tư sớm; tuy nhiên, hiện tại, câu chuyện của NAVITAS tuy thú vị nhưng vẫn chưa mang lại đủ cơ hội để thực hiện bước đi đầu tiên vào cổ phiếu NAVITAS và rót vốn đầu tư.