SpaceX, OpenAI và Anthropic đang chuẩn bị lên sàn chứng khoán, tạo nên làn sóng IPO lớn nhất lịch sử, với tổng định giá gần 3,000 tỷ USD.
Ba công ty này dự định niêm yết cách nhau chỉ vài tháng, khiến nhiều người đặt câu hỏi liệu thị trường có thể hấp thụ cùng lúc lượng cổ phiếu mới khổng lồ này ở mức định giá cao nhất hay không.
SpaceX đã nộp hồ sơ đăng ký niêm yết bí mật với SEC vào ngày 01/04/2026. Công ty này có thể hướng tới mức định giá 1,750 tỷ USD, dự kiến niêm yết vào tháng 06/2026.
SpaceX đã chọn 21 ngân hàng tham gia quản lý đợt phát hành, với mã nội bộ là “Project Apex”. Nếu hoàn thành, thương vụ này dự kiến huy động khoảng 75 tỷ USD, nhiều hơn 2.5 lần kỷ lục của Saudi Aramco vào năm 2019.
OpenAI dự định lên sàn vào quý 4/2026 hoặc quý 1/2027, với mức định giá gần 1,000 tỷ USD. Anthropic cũng đang đàm phán để niêm yết sớm nhất vào quý 4/2026, các ngân hàng dự đoán công ty này sẽ gọi vốn vượt 60 tỷ USD.
Kết hợp lại, ba doanh nghiệp này có tổng giá trị vốn hóa thị trường khoảng 2,900 tỷ USD. Chuyên gia phân tích Tomasz Tunguz chỉ ra rằng với tỷ lệ cổ phiếu lưu hành thông thường, họ sẽ cần huy động khoảng 432 đến 576 tỷ USD từ thị trường chứng khoán chỉ trong một quý.
Từ năm 2016 đến 2025, toàn bộ thị trường IPO ở Mỹ chỉ huy động được 469 tỷ USD.
Nhiều người hoài nghi vì cho rằng các nhà đầu tư ban đầu đã thu hết lợi ích tăng giá. Nhà đầu tư nhỏ lẻ sẽ mua vào lúc công ty đạt giá trị cao nhất trong giai đoạn tư nhân.
Theo một tài liệu bị rò rỉ về cap table, khoản đầu tư khoảng 13 tỷ USD của Microsoft vào OpenAI hiện được ước tính trị giá 228 tỷ USD, tức đã tăng khoảng 18 lần.
Các quỹ đầu tư nhỏ hơn thậm chí có mức sinh lời lớn hơn, ví dụ như Sound Ventures đã biến 20 đến 30 triệu USD thành 1.3 tỷ USD.
“Các đợt IPO của SpaceX và OpenAI đều như những đợt ‘thoát hàng’ quy mô lớn. Các quỹ đầu tư tư nhân, quỹ đầu tư mạo hiểm và nhà đầu tư khác đều muốn rút vốn. Thật khó trách họ. Nhưng các công ty này định giá cao đến mức vô lý. Nhiều người sẽ bị ‘đu đỉnh’,” theo nhận định của Markets & Mayhem.
Dự kiến OpenAI sẽ lỗ khoảng 14 tỷ USD chỉ trong năm 2026. Công ty này có thể phải tới 2029 hoặc 2030 mới bắt đầu có lãi.
Giám đốc tài chính của OpenAI, bà Sarah Friar, được cho là đã cảnh báo nội bộ rằng công ty chưa sẵn sàng lên sàn và doanh thu hiện tại sẽ không đủ cho các kế hoạch chi tiêu đang vạch ra.
Thị phần API doanh nghiệp của OpenAI giảm từ 50% vào năm 2023 xuống còn 25% giữa năm 2025, trong khi Anthropic tăng từ 12% lên 32% trong cùng kỳ.
Thời điểm IPO quan trọng không kém định giá. OpenAI muốn lên sàn trước Anthropic, nhưng Anthropic có thể kể được câu chuyện hấp dẫn hơn với Phố Wall.
Anthropic đã tăng doanh thu hàng năm từ 9 tỷ USD lên 19 tỷ USD chỉ trong chưa đầy bốn tháng. Khoảng 80% doanh thu là từ khách hàng doanh nghiệp, nhóm khách hàng mà nhà đầu tư nhỏ lẻ thường đánh giá cao hơn tập khách hàng đa số là cá nhân.
Anthropic dự kiến có dòng tiền dương vào năm 2027, trong khi OpenAI đẩy mục tiêu hòa vốn sang tận 2030.
Dù vậy, hiện tại cả hai đều chưa có lãi. SEC cũng có thể yêu cầu Anthropic thay đổi cách ghi nhận doanh thu từ tín dụng điện toán đám mây, điều này có thể ảnh hưởng đến các chỉ số tài chính chính trước khi công ty lên sàn.
Liệu nhà đầu tư nhỏ lẻ có được mua cổ phiếu với giá hợp lý, hay lại chỉ là người ‘mua đỉnh’ cho các nhà đầu tư ban đầu rút lui, đó sẽ là câu hỏi lớn nhất của làn sóng IPO năm 2026.