“Hiện chưa có sàn giao dịch thuần túy nào”: David Martin từ Clear Street nói về giới hạn tài sản thế chấp crypto cho tổ chức

Một nhà đầu tư mạo hiểm tập trung vào ETH ở giai đoạn đầu tên là David Martin, người mà tôi đã quen biết từ năm 2015, gần đây gọi điện cho anh ấy với một câu hỏi khá lạ. Người gọi điện là một lập trình viên phần mềm, chủ yếu đầu tư vào hệ sinh thái Ethereum từ khi Martin gặp anh ta vào năm 2016. Anh này từng say mê với Ethereum cùng các ứng dụng của nó và chưa bao giờ làm việc trong lĩnh vực tài chính.

Anh ấy muốn biết liệu mình có thể chuyển ETH thành ETF không, rồi dùng tài sản đó ký quỹ để mua cổ phiếu liên quan đến crypto.

“Tôi đã thật sự bất ngờ,” Martin chia sẻ với BeInCrypto trong một buổi phỏng vấn độc quyền tại sự kiện Liquidity Summit 2026 ở Hồng Kông. “Việc một người đam mê DeFi và crypto đến thế, giờ lại quan tâm muốn tiếp cận thị trường ETF, thể hiện rất rõ sự chuyển biến hiện tại trên thị trường.”

Qua câu chuyện nhỏ này đã cho thấy rõ ràng vấn đề mà Martin đang cố gắng giải quyết trong những tuần làm việc đầu tiên tại Clear Street.

Clear Street là một công ty công nghệ hạ tầng tài chính phát triển trên nền tảng đám mây, với mục tiêu giúp các nhà đầu tư chuyên nghiệp tiếp cận mọi loại tài sản trên mọi thị trường thông qua một nền tảng hợp nhất, đảm bảo tốc độ, minh bạch và khả năng mở rộng.

Tín hiệu doanh thu thực sự quan trọng

Dòng vốn chảy vào các quỹ ETF luôn thu hút sự chú ý. Tuy nhiên, Martin, người vừa đảm nhận vai trò Giám đốc Kinh doanh mảng Tài sản số tại Clear Street, cho rằng xu hướng doanh thu thực tế phản ánh chính xác hơn về niềm tin của các tổ chức lớn hiện nay.

Khoảng một năm qua, các hoạt động liên quan đến crypto dần chuyển sang các kênh tài chính được kiểm soát. Các quỹ ETF, kho bạc tài sản số và các công ty crypto niêm yết công khai đang chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong dòng tiền của các tổ chức. Ví dụ, hợp đồng quyền chọn gắn với quỹ iShares Bitcoin Trust (“IBIT”) của BlackRock đã đạt gần 38 tỷ USD giá trị hợp đồng mở, vượt cả Deribit với 32 tỷ USD, một sàn từng thống lĩnh thị trường phái sinh Bitcoin từ năm 2016. Đáng chú ý, IBIT chỉ mới bắt đầu triển khai giao dịch quyền chọn vào tháng 11/2024, cho thấy tốc độ phát triển rất nhanh của họ.

Martin đã kiểm tra số liệu vào sáng ngày phỏng vấn này. Khoảng cách còn nới rộng hơn nữa. Đến tháng 01/2026, IBIT chiếm tới 52% tổng hợp đồng quyền chọn Bitcoin đang mở, đạt mức thị phần cao nhất từ trước tới nay, trong khi Deribit chỉ còn dưới 39% so với mức hơn 90% cách đây vài năm.

Đồng thời, khoảng 30% dòng tiền giao dịch Bitcoin giao ngay hiện được thực hiện qua các sản phẩm gắn với cổ phiếu truyền thống hoặc sản phẩm ETF, thể hiện xu hướng các tổ chức lớn cấu trúc lại khoản đầu tư crypto sao cho phù hợp với quy định quản trị rủi ro hiện có.

“Chúng ta đang chứng kiến sự chuyển mình sang các sản phẩm được quản lý mà các tổ chức tài chính truyền thống có thể tiếp cận,” Martin chia sẻ. “Điều này phản ánh rõ những thành quả mà cộng đồng crypto đã nỗ lực xây dựng trong những năm qua.”

Tuy vậy, đằng sau những con số nói về dòng tiền đổ vào thị trường, lại là một điểm nghẽn chưa giải quyết được.

Khi hiệu quả sử dụng vốn gặp vấn đề

Việc tham gia đã được mở rộng hơn nhiều. Tuy nhiên, nguồn vốn vẫn đang bị phân tán giữa thị trường giao ngay, cổ phiếu và phái sinh mà chưa có hệ thống liên kết hiệu quả để chuyển đổi linh hoạt giữa các loại hình này.

Martin chỉ rõ vấn đề nằm ở đâu. “Hiện tại không có nơi nào trong thị trường tài chính có thể chấp nhận cổ phiếu Coinbase của bạn làm tài sản thế chấp để mua phái sinh crypto hay Bitcoin.” Với các nhà quản lý danh mục đầu tư vận hành song song cả ở hai lĩnh vực này, điều đó không phải là chuyện lý thuyết mà là rào cản họ gặp hàng ngày.

Xu hướng này diễn ra nhanh hơn rất nhiều so với hạ tầng hỗ trợ nó. Những quỹ đầu tư thuần crypto trước đây giờ đã để ít nhất một phần ba danh mục ở cổ phiếu liên quan tới tài chính truyền thống. Các vị thế này lại nằm ở các hệ thống và môi giới khác nhau, không có cơ chế dùng chung tài sản thế chấp. Nếu muốn dùng cổ phiếu để ký quỹ cho hợp đồng phái sinh crypto, họ buộc phải bán cổ phiếu, vừa chịu rủi ro giá cả vừa có thể phát sinh thuế, điều mà một hệ thống hợp nhất có thể giải quyết triệt để.

Martin nhìn nhận có hai hướng để khắc phục điểm này. Các công ty như Clear Street đang phát triển hạ tầng từ góc độ truyền thống, tạo ra đường dẫn để vốn di chuyển linh hoạt giữa các loại tài sản trong khuôn khổ tổ chức duy nhất. Hướng song song là đưa tài sản truyền thống lên blockchain dưới dạng token hóa, cho phép sử dụng, quản lý tài sản thế chấp và thanh toán trực tiếp trong hệ thống hợp nhất, không cần xê dịch giữa các hạ tầng riêng biệt.

“Tương lai là crypto sẽ chỉ là một loại tài sản như bao loại khác, và bạn có thể giao dịch qua lại dễ dàng với các tài sản khác,” ông nói.

Xu hướng hội tụ này đã thấy rõ trong cách xây dựng danh mục đầu tư: các nhà quản lý vốn thuần crypto ngày càng sử dụng hạ tầng môi giới truyền thống nhiều hơn, dù vẫn giữ tỷ trọng lớn tài sản số. Khoảng cách giữa thực tế danh mục và hạ tầng hỗ trợ đang là vấn đề nổi bật của ngành crypto tổ chức hiện nay.

Nỗi sợ cạnh tranh ảnh hưởng đến quyết định phân bổ

Cuộc gọi kia cũng phản ánh điều Martin nghe được khá nhiều kể từ khi làm việc tại Clear Street. Ở các quỹ lớn trong thị trường crypto mà ông nói chuyện, xu hướng đều giống nhau. Chỉ một năm trước đây, hầu như chẳng ai giữ tài sản truyền thống. Đến hiện tại, các quỹ hoạt động bài bản nhất đều giữ ít nhất 25% – 30% danh mục ở cổ phiếu liên quan tới tài chính truyền thống.

Martin cũng xác nhận là cạnh tranh chứ không chỉ có cơ hội. Khi được hỏi về vấn đề này, ông hoàn toàn đồng ý. Lúc ngày càng nhiều nhà quản lý dịch chuyển qua các sản phẩm truyền thống, việc đứng ngoài khiến bạn bị tụt lại hơn là “giữ vững quan điểm”. Cứ tiếp tục ngoài cuộc lúc các đối thủ đều đã tiến lên thì cũng đồng nghĩa với việc bạn tự tạo risk cho mình.

Điều này rất quan trọng với các bên xây dựng hạ tầng lĩnh vực này. Các nhà quản lý danh mục đang hình thành những cấu trúc đầu tư vượt ngoài khuôn khổ thiết kế ban đầu của thị trường, và hạ tầng cần theo kịp, nếu không sẽ làm giảm hiệu quả sinh lời đáng kể.

Bức tường pháp lý đang ngăn cản DeFi tổ chức

Hiệu suất sử dụng vốn là một nút thắt. Nhưng việc chưa rõ ràng về quy định xung quanh DeFi cũng là rào cản lớn khác, và Martin cho rằng đây có thể là trở ngại đáng kể nhất trong thời gian tới.

DeFi thực sự mang lại nhiều cơ hội, từ tạo lợi nhuận, trading đến tiếp cận các sáng tạo tài chính từng đưa crypto phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, với phần lớn các tổ chức, lĩnh vực này vẫn gần như “ngoài tầm với”. Những khung pháp lý giúp dễ tiếp cận ETF lại khiến các tổ chức không thể tiếp cận thị trường DeFi phi tập trung, dù cho lợi nhuận tiềm năng khá hấp dẫn.

Martin nhắc đến Đạo luật Clarity Act, nỗ lực của các nhà làm luật Mỹ nhằm xác định rõ hơn các khái niệm và cách ứng xử với tài sản số, là nhân tố then chốt. Nếu có kết quả tích cực, không chỉ giúp giảm rủi ro pháp lý mà còn có thể mở ra cả một thị trường rộng lớn mà hiện tại các tổ chức lớn chưa thể tiếp cận được.

“Những người trong ngành tài chính truyền thống đang bị hạn chế ở một số phân khúc thị trường,” ông nói. “Điều này đồng nghĩa họ đang bỏ lỡ nhiều cơ hội. Và với vai trò là một người quản lý danh mục đầu tư, bạn sẽ muốn tiếp cận mọi thứ bất cứ khi nào cần.”

Cho đến khi sự rõ ràng đó xuất hiện, sự chia tách này vẫn còn tồn tại. Những người tham gia gốc crypto vẫn hoạt động trong DeFi, trong khi các tổ chức truyền thống vẫn đứng ngoài cuộc, và cả hai bên đều bỏ lỡ những cơ hội sinh lời.

Sự thay đổi ít được nhắc đến: các nhà quản lý tài sản on-chain

Khi được hỏi về mảng phát triển hạ tầng nào đang bị “ngó lơ” so với tiềm năng thực sự, Martin bỏ qua câu chuyện về tối ưu hóa vốn để nói về một chủ đề ít được chú ý hơn: sự xuất hiện của các nhà quản lý tài sản hoạt động hoàn toàn trên blockchain.

Chủ đề về tài sản thực (RWA) đã được nói rất nhiều. Các quỹ thị trường tiền tệ dạng token của BlackRock và Fidelity đã giúp ý tưởng này trở nên phổ biến hơn. Quỹ tín dụng của Apollo cũng đã mở rộng RWA sang các sản phẩm đầu tư thay thế. Nhưng theo Martin, điều quan trọng hơn nằm ở những gì các nền tảng này sẽ mở đường tiếp theo: đó là các nhà quản lý tài sản vận hành trực tiếp trong môi trường DeFi được cấp phép, sử dụng phân quyền nhưng vẫn kiểm soát truy cập nhờ KYC, đảm bảo thỏa mãn các tiêu chuẩn tuân thủ của tổ chức, đồng thời tận dụng tối đa hiệu quả mà hạ tầng phi tập trung mang lại.

Đây không phải là các quỹ truyền thống chỉ đơn giản hóa thành token cho những tài sản họ đang nắm giữ. Đây là một mô hình vận hành hoàn toàn khác, nơi các lớp hành chính trong việc quản lý danh mục đầu tư được tinh giản, và ranh giới giữa hạ tầng on-chain và off-chain dần mờ nhạt trên thực tế, chứ không chỉ trên lý thuyết.

“Tôi nghĩ đây là một trong những giải pháp sáng tạo nhất, giải quyết nhu cầu thực tế theo hướng hoàn toàn khác biệt,” Martin chia sẻ.

Năm tiếp theo sẽ thực sự như thế nào

Khi được đề nghị tóm tắt xu hướng phát triển của thị trường tài sản số dành cho tổ chức chỉ bằng một câu, Martin đã trả lời rất chắc chắn.

“Tối ưu hóa vốn sẽ chi phối mọi thứ.”

Theo ông, các tổ chức và đối tác nào tìm được cách giúp vốn dịch chuyển qua lại giữa nhiều loại tài sản thật nhẹ nhàng – và thu hẹp được khoảng cách giữa nhu cầu quản lý danh mục đầu tư và những gì hạ tầng hiện có thể đáp ứng – sẽ là những cái tên định hình giai đoạn phát triển tiếp theo của thị trường này.

Liệu khoảng cách đó sẽ được giải quyết bởi các trung gian tài chính truyền thống, các nền tảng blockchain gốc, hay là sự kết hợp của cả hai, sẽ quyết định tốc độ mà dòng vốn tổ chức có thể hoạt động tự nhiên trong một loại tài sản vốn thường phát triển nhanh hơn hạ tầng hỗ trợ nó.

Nhà phát triển DeFi mong muốn có ETF không phải là điều gì quá ngạc nhiên, mà thực ra chính là tín hiệu sớm của thị trường. Và thị trường dành cho anh ấy vẫn còn chưa thực sự xuất hiện hoàn chỉnh.

Lưu ý từ ban biên tập: BeInCrypto là đối tác truyền thông chính thức của Liquidity Summit 2026, nơi cuộc trò chuyện này được diễn ra. Hãy theo dõi để đọc thêm các buổi phỏng vấn cùng các lãnh đạo trong ngành tại sự kiện này.