Nhật Bản giữ lãi suất ở mức 0.75%: Điều này có ý nghĩa gì với thị trường crypto

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đã giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 0.75% vào ngày thứ Sáu, đồng thời nâng dự báo tăng trưởng kinh tế và lạm phát, một quyết định có ảnh hưởng lớn đến thị trường tiền điện tử trong dài hạn.

Khi Nhật Bản đối mặt với sự giao thoa giữa việc siết chặt tiền tệ và mở rộng tài khóa trong bối cảnh sắp diễn ra bầu cử, thị trường crypto ngày càng chịu tác động từ những biến động thanh khoản liên quan đến đồng yên và nguy cơ đảo chiều các giao dịch carry trade.

Bỏ phiếu chia rẽ cho thấy căng thẳng nội bộ

Quyết định này được thông qua với tỷ lệ 8-1, trong đó thành viên hội đồng Hajime Takata là người duy nhất bỏ phiếu tăng lãi suất lên 1.0%. Takata cho rằng áp lực lạm phát ngày càng tăng và sự cải thiện của kinh tế toàn cầu là lý do cần tiếp tục thắt chặt hơn nữa.

BOJ đã nâng dự báo tăng trưởng GDP thực lên 0.9% cho năm tài khóa 2025 và 1.0% cho năm 2026, tăng so với mức dự báo 0.7% hồi tháng 10. Đáng chú ý hơn, ngân hàng trung ương cũng nâng dự báo lạm phát CPI lõi lên 3.0% cho năm 2025 và 2.2% cho năm 2026, cho thấy áp lực lạm phát sẽ còn kéo dài.

Lạm phát tiêu đề tháng 12 ở mức 2.1%, ghi dấu tháng thứ 45 liên tiếp trên mục tiêu 2% của BOJ – chuỗi dài nhất trong nhiều thập kỷ.

Bất ổn chính trị làm phức tạp triển vọng

Cùng ngày, Thủ tướng Sanae Takaichi đã được Nội các thông qua kế hoạch giải tán Hạ viện Nhật Bản, mở đường cho cuộc bầu cử nhanh sẽ diễn ra vào ngày 08/02/2026. Đây sẽ là đợt vận động tranh cử ngắn nhất từ trước đến nay, chỉ diễn ra trong 16 ngày.

Bà Takaichi đưa ra đề xuất ngừng thuế bán lẻ thực phẩm 8% trong 2 năm như trọng tâm chiến dịch tranh cử, để giải quyết nỗi lo của người dân về chi phí sinh hoạt tăng cao. Khảo sát của NHK cho thấy 45% người tham gia cho biết chi phí sinh hoạt cao là vấn đề họ quan tâm nhất.

Dự toán ngân sách kỷ lục 783 tỷ USD cho năm tài chính tới mà bà đề xuất đã làm dấy lên lo ngại về tình hình tài chính của Nhật Bản. Lợi suất trái phiếu đã tăng lên mức cao nhất trong nhiều thập kỷ, trong khi đồng yên giảm 4.6% so với đô la Mỹ kể từ khi bà Takaichi lên nắm quyền vào tháng 10, hiện giao dịch quanh mức 158.97.

Những tác động mang tính cấu trúc đối với thị trường crypto

Dù Bitcoin chưa phản ứng ngay với quyết định của BOJ trong ngày thứ Sáu, bối cảnh vĩ mô thay đổi tại Nhật vẫn ẩn chứa nhiều nguy cơ tiềm ẩn cho thị trường crypto.

Mối lo lớn nhất nằm ở các giao dịch carry trade sử dụng đồng yên. Suốt nhiều năm qua, nhà đầu tư đã vay đồng yên với lãi suất thấp để đầu tư vào tài sản sinh lợi cao hơn, bao gồm cả crypto. Khi BOJ phát đi tín hiệu tiếp tục bình thường hóa chính sách tiền tệ – cùng với quan điểm cứng rắn hơn từ Takata cho thấy áp lực nội bộ muốn thắt chặt nhanh hơn – thì nguy cơ các giao dịch carry trade bị tháo chạy bất ngờ ngày càng tăng.

Nếu đồng yên tăng giá mạnh, cho dù do BOJ ra thông điệp cứng rắn hay xảy ra biến động bên ngoài, những nhà đầu tư đang sử dụng đòn bẩy sẽ buộc phải bán tháo tài sản rủi ro để trả nghĩa vụ nợ bằng đồng yên. Thực tế đã từng xảy ra: trong đợt biến động thị trường tháng 08/2024, Bitcoin đã giảm sâu khi các giao dịch carry trade với đồng yên bị giải tỏa do đồn đoán BOJ tăng lãi suất.

Bên cạnh đó, sự khác biệt giữa quá trình thắt chặt tiền tệ chậm rãi của BOJ và việc có thể mở rộng tài khóa qua chính sách của Takaichi cũng làm tăng thêm bất ổn. Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản tăng có thể kéo dòng vốn trở lại thị trường trong nước, làm giảm thanh khoản toàn cầu dành cho những tài sản rủi ro.

Những điều cần theo dõi

Buổi họp báo của Thống đốc Kazuo Ueda vào cuối ngày thứ Sáu sẽ được theo dõi sát sao để tìm dấu hiệu về kế hoạch tăng lãi suất tiếp theo. Thị trường hiện đang đặc biệt quan tâm đến việc BOJ sẽ cân bằng giữa nhiệm vụ kiểm soát lạm phát với những bất ổn do cuộc bầu cử và biến động trái phiếu gần đây.

Đối với các nhà đầu tư nhỏ lẻ tham gia thị trường crypto, những yếu tố quan trọng nhất vẫn là tốc độ BOJ bình thường hóa chính sách, diễn biến tỷ giá đồng yên và các dấu hiệu căng thẳng từ những vị thế dùng đòn bẩy. Dù biến động ngay lập tức chưa lớn, nhưng nhìn tổng thể, chính sách tiền tệ của Nhật nhiều khả năng tiếp tục là yếu tố vĩ mô then chốt ảnh hưởng mạnh đến tài sản số trong năm 2025.