Tổng thống Donald Trump đã tận dụng bài phát biểu mới nhất trước Quốc hội vào thứ Ba để pha trộn giữa các tuyên bố về chính sách, công kích đối thủ chính trị và phong cách vận động tranh cử. Thuế quan, nhập cư, chính sách đối ngoại đối với Iran và vấn đề đạo đức trong Quốc hội là những chủ đề được nhấn mạnh nhất.
Ông kết hợp giữa các quan điểm chính sách và những câu chuyện khách mời đầy cảm xúc. Trump cũng trực tiếp chỉ trích Đảng Dân chủ và bảo vệ chính sách thuế quan của mình dù vừa gặp thất bại tại Tòa án Tối cao gần đây.
Chủ đề quan trọng nhất trong bài phát biểu là nỗ lực của Trump nhằm biến một thất bại pháp lý về thuế quan thành trở ngại tạm thời. Ông gọi phán quyết của tòa là điều “không may”.
Tổng thống cũng khẳng định các thỏa thuận thương mại hiện hành sẽ được duy trì và cam kết sẽ sử dụng “các điều luật khác” để đảm bảo thuế quan tiếp tục là phần cốt lõi trong chính sách của Mỹ.
Điều này rất quan trọng vì thuế quan hiện đã trở thành công cụ chính trong chiến lược kinh tế và đối ngoại của Trump, nhất là để tạo lợi thế khi đàm phán.
Trump nhấn mạnh câu chuyện Mỹ đổi mới toàn diện về kinh tế, dẫn chứng lạm phát giảm, giá xăng rẻ hơn, việc làm tăng và thị trường chứng khoán đi lên.
Ông coi những con số này là minh chứng cho việc các chính sách của mình đã đảo ngược cuộc khủng hoảng mà Trump cho rằng nước Mỹ thừa hưởng từ chính quyền Biden.
Ngay từ đầu, Trump đã phát biểu: “Nước Mỹ đã trở lại: vĩ đại hơn, tốt hơn, giàu có hơn và mạnh mẽ hơn bao giờ hết”, và giữ tinh thần này xuyên suốt bài phát biểu.
Đây là cách tiếp cận Trump vẫn áp dụng lâu nay, liên kết giá hàng hóa, thị trường và việc làm trực tiếp với vai trò lãnh đạo của tổng thống.
Chủ đề nhập cư và tội phạm trở thành điểm nhấn gay gắt nhất của bài phát biểu. Trump nhấn mạnh kiểm soát biên giới, trục xuất và các đề xuất mới.
Đáng chú ý, ông kêu gọi thông qua “luật Dalilah” để ngăn các bang cấp bằng lái xe thương mại cho người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp.
Trump cũng tiếp tục đề xuất chấm dứt các chính sách “thành phố trú ẩn” và siết chặt các quy định về bầu cử, lồng ghép giữa kiểm soát nhập cư với thông điệp tăng cường an ninh cho bầu cử.
Song song đó, Trump biến hội trường Quốc hội thành sân khấu chính trị trực tiếp, liên tục yêu cầu các nghị sĩ đứng dậy thể hiện quan điểm, rồi chỉ trích những người không làm theo.
Chiêu thức này khiến tiếng vỗ tay hoặc sự im lặng đều trở thành một phần thông điệp, đồng thời tạo ra nhiều khoảnh khắc hấp dẫn cho truyền hình hoặc mạng xã hội, đặc biệt khi đề cập đến chủ đề nhập cư và các quy định về bầu cử.
Trump dành một phần lớn bài phát biểu cho chính sách đối ngoại và an ninh quốc gia, khẳng định Mỹ đạt được tiến triển ở nhiều cuộc xung đột, đặc biệt là vấn đề Nga-Ukraine.
Đồng thời, Tổng thống nhấn mạnh thông điệp cứng rắn về Iran, nói rằng ông luôn ưu tiên giải pháp ngoại giao nhưng sẽ không để Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân.
Cuối cùng, Trump kết hợp việc điều hành đất nước với xây dựng thương hiệu cá nhân theo các cách đặc biệt, quảng bá “Trump Accounts” và “TrumpRX” khi bàn về giảm thuế và giá thuốc. Ông cũng liên kết nhiều lập luận về chính sách với các khách mời trong khán phòng, từ công nhân và phụ huynh đến quân nhân.Nhờ đó, những quan điểm phức tạp hoặc gây tranh cãi được Trump kể lại thành những câu chuyện gần gũi, dễ gây xúc động.
Nhìn chung, bài phát biểu của Trump giống một màn trình diễn vận động tranh cử hơn là một bài phát biểu theo kiểu truyền thống: vừa có cương lĩnh chính sách, vừa đối lập đảng phái, vừa là sân khấu chính trị giờ vàng trên truyền hình.