Căng thẳng Mỹ-Iran, nguy cơ chính phủ đóng cửa, khủng hoảng mùa đông: Bitcoin sắp đối mặt với đợt sụt giảm mạnh?

Bitcoin đã giảm mạnh vào ngày thứ Tư, mất hơn 6% trong 24 giờ và có lúc rơi xuống vùng giá thấp khoảng 83,000 USD. Đà giảm diễn ra rất nhanh vào cuối phiên, phá vỡ nhiều mức hỗ trợ trong ngày mà không nhận được lực mua mạnh mẽ ngay lập tức.

Đợt giảm này diễn ra khi ba rủi ro vĩ mô cùng xuất hiện: căng thẳng Mỹ-Iran leo thang, nguy cơ chính phủ Mỹ đóng cửa ngày càng tăng, và tình trạng thời tiết mùa đông khắc nghiệt khiến hạ tầng bên khắp Bắc Mỹ gặp nhiều khó khăn.

Bitcoin giảm xuống dưới 85,000 USD. Nguồn: CoinGecko

Căng thẳng Mỹ-Iran làm dấy lên tâm lý né tránh rủi ro trên toàn cầu

Nguy cơ địa chính trị bùng phát trở lại sau khi Washington đưa ra cảnh báo mới với Tehran, đồng thời Iran cũng thể hiện sẵn sàng đáp trả mạnh mẽ nếu xung đột quân sự leo thang.

Những động thái hải quân ở Trung Đông và những phát ngôn về lệnh trừng phạt mới khiến mọi người lo ngại về nguy cơ tính toán sai lầm, nhất là khi các kênh ngoại giao vẫn đang căng thẳng.

Thường thì thị trường sẽ xem giai đoạn đầu của căng thẳng địa chính trị như tín hiệu “bán tháo phòng ngừa rủi ro”, chứ không phải là cơ hội trú ẩn tài sản.

Với Bitcoin, điều này thường dẫn đến xu hướng giảm rủi ro trong ngắn hạn, đặc biệt khi vị thế đòn bẩy tăng cao và thanh khoản trên thị trường mỏng.

Trump dọa phát động chiến tranh với Iran. Nguồn: Truth Social

Lo ngại chính phủ đóng cửa khiến điều kiện tài chính thắt chặt hơn

Đồng thời, các nhà đầu tư cũng đang dần tính toán khả năng chính phủ Mỹ đóng cửa khi đàm phán ngân sách có dấu hiệu trì hoãn trước thời hạn quan trọng.

Nếu không thể đạt được thỏa thuận vào phút chót, nhiều cơ quan liên bang có thể sẽ bị gián đoạn hoạt động, các khoản thanh toán bị hoãn lại, gây ra sự thiếu rõ ràng về tài chính trong ngắn hạn.

Lịch sử cho thấy giá Bitcoin từng giảm mạnh trong 3 lần chính phủ Mỹ đóng cửa gần đây, có lúc giảm đến 16%.

Trên thực tế, các nhà giao dịch thường ưu tiên rút bớt vốn trước rồi mới đánh giá lại, nhất là khi thị trường đã có dấu hiệu yếu đi về nhu cầu.

Hiệu suất Bitcoin trong bốn lần chính phủ Mỹ đóng cửa gần nhất

Khủng hoảng mùa đông gây thêm cú sốc cho hoạt động đào coin

Một cơn bão mùa đông mạnh tiếp tục gây ảnh hưởng nghiêm trọng tại nhiều khu vực của Mỹ và Canada, khiến nhiều nơi mất điện, giao thông trễ nải và hệ thống hạ tầng chịu áp lực lớn.

Dù các yếu tố thời tiết hiếm khi là nguyên nhân chính tác động tới giá Bitcoin, chúng cộng hưởng với các lo lắng về địa chính trị và tài chính để khiến tâm lý ngại rủi ro gia tăng.

Trong trường hợp này, bão chỉ đóng vai trò bổ sung rủi ro, khiến thị trường thận trọng hơn chứ không ảnh hưởng trực tiếp đến mạng lưới hay hoạt động đào Bitcoin.

Biến động giá cho thấy dấu hiệu bán tháo bắt buộc

Biểu đồ giá Bitcoin trong ngày cho thấy giá đi ngang kéo dài trước khi cắm đầu giảm mạnh vào cuối phiên. Việc giá không hồi phục rõ rệt ám chỉ động thái này chủ yếu do các đợt thanh lý và kích hoạt lệnh cắt lỗ, hơn là do nhà đầu tư chủ động bán tháo.

Kiểu biến động như vậy thường xuất hiện khi thanh khoản không đủ để hấp thụ áp lực bán đột ngột, và đây là dấu hiệu liên quan mật thiết đến việc sức mua trên thị trường cơ sở đang yếu đi.

Tỷ lệ Lãi/Lỗ thực tế của Bitcoin trong 90 ngày giảm mạnh. Nguồn: Glassnode

Dòng tiền ETF âm thầm chuyển từ lực đẩy sang lực cản

Một thay đổi lớn mang tính cấu trúc chính là dòng vốn vào các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ. Tính từ đầu năm đến nay, ETF đã bán ròng khoảng 4,600 BTC, trong khi cùng thời gian này năm trước lại hút ròng gần 40,000 BTC.

Thay đổi này rất quan trọng vì ETF vốn là nguồn cầu cơ sở lớn nhất trong chu kỳ này.

Khi lực mua của ETF suy yếu, các nhịp tăng giá của Bitcoin dễ thất bại và những pha điều chỉnh thường giảm sâu hơn vì ít nhà đầu tư sẵn sàng “đỡ giá”.

Thu hẹp nhu cầu từ nhà đầu tư nhỏ lẻ làm suy yếu sự ổn định của thị trường

Dữ liệu on-chain theo dõi các giao dịch từ 0 – 10,000 USD cho thấy nhu cầu mua từ nhà đầu tư nhỏ lẻ giảm mạnh trong tháng vừa rồi. Điều này phản ánh không chỉ quá trình tích lũy chậm lại mà cả mức độ tham gia của nhà đầu tư nhỏ cũng đi xuống.

Thị trường vẫn có thể ổn nếu nhà đầu tư nhỏ lẻ chỉ vắng mặt một thời gian ngắn, nhưng nếu sự co cụm kéo dài thì sẽ làm mất đi yếu tố giúp thị trường ổn định hơn.

Kết hợp với việc dòng tiền rút khỏi các quỹ ETF, thị trường ngày càng phụ thuộc vào các nhà giao dịch ngắn hạn và đòn bẩy – cả hai yếu tố này đều làm tăng sự biến động.

Nhu cầu từ nhà đầu tư nhỏ lẻ tiếp tục giảm. Nguồn: CryptoQuant

Lượng cung chịu lỗ cho thấy thị trường chưa thực sự phục hồi

Mặc dù giá giảm mạnh, chỉ số nguồn cung Bitcoin đang thua lỗ vẫn ở mức khá thấp so với các giai đoạn trước. Điều này cho thấy phần lớn người nắm giữ vẫn chưa bán và còn lợi nhuận chưa chốt, thường báo hiệu khả năng giá còn giảm tiếp chứ chưa tạo đáy như một số người kỳ vọng. Tìm hiểu thêm tại đây.

Khi giá giảm xuống những vùng mà nhiều người bắt đầu lỗ, áp lực bán có thể tăng mạnh do tâm lý chuyển biến tiêu cực và khả năng chấp nhận rủi ro giảm đi.

Những sự kiện này đang gây ra làn sóng bán tháo hay phơi bày điểm yếu?

Dữ liệu cho thấy tình trạng này đúng. Căng thẳng giữa Mỹ và Iran cùng nỗi lo về việc chính phủ Mỹ đóng cửa có thể đã thúc đẩy nhà đầu tư giảm rủi ro. Tuy nhiên, việc dòng vốn ETF rút ra và nhu cầu từ nhà đầu tư nhỏ lẻ sụt giảm cho thấy thị trường vốn đã yếu từ trước.

Thay vì tạo ra yếu tố tiêu cực mới, những cú sốc kinh tế vĩ mô vừa qua chỉ làm lộ rõ những điểm yếu cơ bản đã âm ỉ từ lâu bên dưới thị trường.

Biểu đồ cho thấy gì về tuần tới

Nếu tình hình nhu cầu không được cải thiện, giá Bitcoin có thể tiếp tục biến động mạnh với các nhịp phục hồi yếu. Để giá tăng bền vững, thị trường cần được hỗ trợ bởi dòng vốn ETF dương trở lại hoặc nhu cầu của nhà đầu tư nhỏ lẻ ổn định hơn.

Ngày 29/01/2024, thị trường ghi nhận hơn 460 triệu USD vị thế bị thanh lý. Nguồn: Coinglass

Nếu giá tiếp tục giảm mạnh hơn mức thấp vừa qua, thị trường có nguy cơ đối mặt với một làn sóng bán tháo mới.

Trong thời điểm hiện tại, diễn biến giá Bitcoin có vẻ ít bị ảnh hưởng bởi tin tức bên ngoài, mà chủ yếu dựa vào việc dòng tiền liệu có quay trở lại trước khi sự biến động quá lớn khiến thị trường phải điều chỉnh mạnh thêm lần nữa.