Tại sao giá vàng giảm có thể mang ý nghĩa tăng giá hơn so với đợt tăng 17% hiện tại

Giá vàng (XAU/USD) giao dịch quanh mức 4,676 USD vào ngày 03/04/2024, tăng khoảng 17% so với mức đáy 4,105 USD ngày 23/03/2024. Đà tăng này có vẻ thuyết phục. Tuy nhiên, một chỉ báo tương quan riêng, diễn biến vị thế hợp đồng quyền chọn và báo cáo mới nhất về Commitment of Traders cho thấy đà tăng hiện tại có thể đang dựa vào nền tảng chưa thực sự vững chắc.

Những đợt tăng mạnh nhất của vàng trong quá khứ thường diễn ra sau khi kim loại quý này tách khỏi xu hướng của dầu, chứ không phải khi cả hai cùng tăng. Đợt hồi phục 17% vừa qua đang đi đúng lối mòn của những lần điều chỉnh trước, và một nhịp điều chỉnh nhẹ giúp phá vỡ mối liên kết này có thể sẽ tốt hơn so với việc tiếp tục tăng nóng.

Giá vàng đang tăng nhưng mối tương quan quan trọng đã bắt đầu thay đổi

Kể từ ngày 23/03/2024, giá vàng đã liên tục đi lên trong một kênh tăng giá trên biểu đồ 8 giờ. Cấu trúc này không còn là cờ tăng, vì kênh tăng hiện kéo dài hơn bình thường, tuy nhiên, pha tăng này cũng chưa thực sự được xác nhận là xu hướng tăng mạnh nếu chưa bứt khỏi dải trên của kênh tăng đó.

Ma trận tương quan XAU-WTI, một chỉ báo riêng của BeInCrypto đo lường mức tương quan lăn 50 phiên giữa giá vàng giao ngay (OANDA:XAUUSD) và dầu WTI (TVC:USOIL), hiện cho giá trị -0.10. Mức tương quan này đã giảm từ vùng dương hồi tháng 03/2024 và dường như đang có dấu hiệu tăng trở lại.

Mẫu hình này khá quen thuộc. Vào giữa tháng 10/2023, tương quan giảm xuống khoảng -0.88 và duy trì âm đến đầu tháng 11/2023. Đây cũng chính là lúc giá vàng bắt đầu chu kỳ tăng mạnh nhất. Điều này cho thấy vàng thường phát huy vai trò trú ẩn tốt nhất khi “thoát ly” khỏi xu hướng tăng của dầu, trở thành tài sản phòng thủ độc lập.

Mỗi khi tương quan tăng lên vùng dương thì vàng lại điều chỉnh. Cuối tháng 01/2024, chỉ số này chạm tới khoảng 0.85 và sau đó giá vàng giảm mạnh trong vài tuần kế tiếp. Đầu tháng 03/2024, lại xuất hiện đỉnh tương quan dương trùng với mốc giá 5,422 USD rồi sau đó thị trường tiếp tục điều chỉnh giảm.

Mức tương quan -0.10 hiện tại cho thấy mối liên hệ giữa vàng và dầu đang trong giai đoạn chuyển tiếp. Đợt tăng 17% kể từ 23/03/2024 đến nay diễn ra đúng vào lúc này, đồng nghĩa với việc nó vẫn chịu ảnh hưởng từ tâm lý giao dịch theo xu hướng tăng của dầu, hơn là nhu cầu trú ẩn độc lập của vàng.

Đó là lý do tại sao một đợt điều chỉnh nhẹ lại có thể tốt hơn cho giá vàng. Nếu vàng giảm trong khi giá dầu còn tiếp tục đi lên thì chỉ số tương quan sẽ nhanh chóng về vùng -0.70, đúng vào thời điểm mà vàng trước đây từng bắt đầu các chu kỳ tăng lớn một cách độc lập trong chu kỳ này.

Vì vậy, đà tăng hiện tại không nhất thiết phải tiếp tục mới tốt cho vàng, điều quan trọng là tương quan vàng – dầu cần phải hoàn tất giai đoạn “reset”. Các nhà giao dịch quyền chọn đã bắt đầu điều chỉnh vị thế, và chính dòng luân chuyển này phản ánh liệu đà tăng vừa rồi có thực sự bền vững hay chỉ là nhất thời.

Lệnh đặt mua tăng thế chỗ lệnh bán, nhưng nền tảng vẫn phản ứng theo thị trường

Tỷ lệ put-call của Quỹ SPDR Gold Shares ETF (GLD) thể hiện cách các nhà giao dịch quyền chọn đang đặt cược vào diễn biến của giá vàng. Ngày 26/03/2024, tỷ lệ khối lượng put-call là 1.35, cho thấy lượng giao dịch hợp đồng bán (put) vượt xa hợp đồng mua (call). Tâm lý thị trường khi đó thiên về giảm giá. Còn tỷ lệ khối lượng mở hợp đồng ở mức 0.53.

Đến ngày 02/04/2024, tỷ lệ khối lượng put-call giảm mạnh về 0.70 khi lượng call tăng lên còn put giảm. Tỷ lệ khối lượng hợp đồng đang mở tăng nhẹ lên 0.56, cho thấy nhiều vị thế mua mới được mở. Những lượt đặt cược giảm giá mạnh trong đợt bán tháo tháng 03/2024 đã được thay thế bằng quan điểm lạc quan hơn.

Có thể thấy các nhà giao dịch đã tận dụng đà hồi phục 17% để chuyển dịch từ bảo hiểm giảm giá sang đặt cược xu hướng tăng. Tuy nhiên, khi nhóm “bò” đông đảo lên đồng thời với việc tương quan vàng – dầu tăng (như hiện tại), các vị thế mua mới có thể trở nên rủi ro hơn.

Báo cáo Commitment of Traders (COT) được Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Kỳ hạn Mỹ (CFTC) công bố hàng tuần càng củng cố nhận định này. Báo cáo ngày 24/03/2024 – số liệu cập nhật nhất – ghi nhận nhóm đầu cơ phi thương mại tăng mua thêm 4,900 hợp đồng, tổng số lên 220,861 hợp đồng long. Đồng thời vị thế bán giảm 3,558 hợp đồng, còn 52,534 hợp đồng. Thoạt nhìn điều này có vẻ tích cực cho giá vàng.

Tuy nhiên, tổng số hợp đồng mở lại giảm 7,463 hợp đồng còn 403,925 hợp đồng so với báo cáo 17/03/2024. Nếu số lượng hợp đồng long tăng nhưng tổng hợp đồng mở lại giảm, điều đó thường cho thấy đà tăng được dẫn dắt bởi việc tất toán vị thế bán chứ không phải dòng tiền mua mới mạnh mẽ.

Sự thay đổi giữa hai báo cáo này diễn ra khá phù hợp với dữ liệu put-call của GLD. Những người đặt cược giá giảm đã bị bất ngờ bởi đợt tăng 17% và phải vội vã điều chỉnh lại vị thế của mình. Động thái này có thể giúp giá vàng tăng trong ngắn hạn, tuy nhiên, nếu xét về lâu dài thì nó chưa đủ cơ sở vững chắc để giá vàng bước vào một xu hướng tăng bền vững. Hiện tại, các vùng giá đóng vai trò quyết định cho bước đi tiếp theo của vàng.

Giá vàng và nghịch lý tương quan

Biểu đồ 8 giờ kèm các mức Fibonacci cho thấy rõ từng ngưỡng giá quan trọng của vàng. Hiện tại, giá vàng đang ở mức 4,676 USD và vẫn nằm trong kênh tăng giá.

Để có thể tiếp tục tăng, vàng cần đóng cửa khung 8 giờ trên mức 4,802 USD. Nếu vượt được ngưỡng này, khu vực kháng cự quan trọng tiếp theo sẽ là 5,043 USD. Khi vượt qua 5,043 USD, mức cao 5,422 USD thiết lập vào ngày 01/03 lại trở thành mục tiêu chú ý.

Tuy nhiên, nếu giá vàng đạt mốc 5,043 USD hoặc cao hơn trước khi mức tương quan giữa giá vàng và dầu quay về vùng âm sâu, thì đà tăng này rất dễ lặp lại kịch bản đã xuất hiện trước các đợt điều chỉnh trước đây. Nếu vàng tăng mạnh nhưng mối tương quan chỉ ở gần mức trung tính chứ chưa giảm sâu dưới -0.70 thì nền tảng cho đà tăng lại không thực sự bền vững.

Ở chiều giảm, 4,490 USD tại mức Fibonacci 0.236 sẽ đóng vai trò hỗ trợ đầu tiên. Dưới mức này là 4,297 USD tại mốc 0.382 Fib và 4,141 USD ở mức 0.5. Ngưỡng đáy 4,105 USD xác lập ngày 23/03 cũng gần với vùng 0.5 và chính là điểm bắt đầu của đợt tăng giá 17% vừa qua.

Phép nghịch lý sẽ xuất hiện ở đây. Nếu giá vàng điều chỉnh về gần 4,105 USD trong khi giá dầu vẫn tiếp tục tăng, mối tương quan giữa hai tài sản này có khả năng sẽ quay trở lại vùng âm.

Một cú điều chỉnh phá vỡ mối tương quan với dầu sẽ tạo nền tảng vững chắc hơn cho một đà tăng mới bền vững. Ngược lại, nếu vàng tiếp tục tăng cùng chiều với dầu, giá vàng sẽ lại nằm trong vùng quá nóng – khu vực từng là điểm khởi đầu cho tất cả các đợt điều chỉnh trong chu kỳ này. Nếu vàng đóng cửa 8 giờ vượt 4,802 USD thì đà tăng vẫn được duy trì nhưng rủi ro về mức tương quan vẫn còn. Trong khi đó, nếu giá vàng có nhịp điều chỉnh về gần 4,105 USD và mối tương quan với dầu bị phá vỡ, đây có thể lại là tín hiệu khả quan nhất cho xu hướng trung hạn của vàng.