Cơn sốt vàng ở Trung Quốc chưa kết thúc — chỉ là đã chuyển sang đảo miễn thuế và trung tâm giao dịch mới

Giá vàng đã hồi phục lên mức 5,161 USD/ounce sau cú sụt giảm mạnh vào tháng 01 — và trung tâm của làn sóng tăng giá này lại bắt nguồn từ Trung Quốc.

Nhưng lần này, câu chuyện không còn chỉ là đầu cơ. Bắc Kinh đang có một chiến lược phối hợp để tái định hình thị trường vàng toàn cầu từ gốc rễ.

Chiến lược arbitrage Hainan

Chính sách miễn thuế hoàn toàn mới ở Hải Nam được tạo ra để thể hiện sự cởi mở của Trung Quốc với hàng nhập khẩu nước ngoài. Những con số ban đầu cho thấy chính sách này đang có hiệu quả — ít nhất là ở bề nổi.

Hải Nam bắt đầu áp dụng chế độ miễn thuế trên toàn đảo từ ngày 18/12. Dịp Tết Nguyên đán kéo dài 9 ngày là bài kiểm tra lớn đầu tiên. Theo dữ liệu từ Hải quan Hải Khẩu được Moodie Davitt Report đưa tin ngày 24/02, doanh số bán hàng miễn thuế ngoài khơi đã đạt 2.72 tỷ nhân dân tệ (390.8 triệu USD), tăng 30.8% so với cùng kỳ năm trước, với 325,000 khách mua sắm. Đà tăng trưởng này đã bắt đầu từ tháng 12. Doanh số tháng 01 đạt 4.86 tỷ nhân dân tệ (693.5 triệu USD), tăng 46.8% so với năm ngoái, theo Xinhua.

Trang sức vàng tiếp tục là mặt hàng được nhiều người săn đón nhất trong dịp lễ. Theo China Daily ngày 23/02, các sản phẩm lấy cảm hứng từ cung hoàng đạo và vàng tiêu chuẩn đầu tư bán rất chạy ngay cả khi giá vượt ngưỡng 1,500 nhân dân tệ mỗi gram. Moodie Davitt Report xác nhận đồ trang sức và đồng hồ vẫn là những nhóm hàng bán chạy nhất tại CDF Sanya, khu phức hợp miễn thuế lớn nhất đảo.

Theo Global Times ngày 25/02, các thương hiệu lớn như Laopu Gold và Chow Tai Fook đã tung ra các chương trình khuyến mại rầm rộ trong dịp lễ, bao gồm giảm giá theo gram và miễn phí công chế tác. Nhân viên bán hàng của Chow Tai Fook tại Bắc Kinh xác nhận lượng khách và doanh số đều tăng mạnh.

Mức giá vàng tại Hải Nam vẫn rất hấp dẫn. Yicai Global đưa tin vào tháng 01 rằng vàng Chow Tai Fook tại Hải Nam chỉ khoảng 1,250 nhân dân tệ mỗi gram, trong khi ở đại lục là 1,430 nhân dân tệ. Với vòng tay 40 gram, người mua có thể tiết kiệm được 13,000 – 14,000 nhân dân tệ khi cộng thêm hàng loạt ưu đãi của chính phủ.

Những con số này cho thấy điều gì đó sâu sắc hơn về kinh tế tiêu dùng ở Trung Quốc. Khi được giảm thuế, tầng lớp trung lưu không dùng tiền để mua sắm xa xỉ mà lại chọn tích trữ vàng để bảo toàn tài sản.

Nỗ lực của Hong Kong để dẫn đầu thị trường vàng toàn cầu

Trong khi nhà đầu tư nhỏ lẻ đổ xô về Hải Nam, chính phủ Bắc Kinh lại đang triển khai một chiến lược còn rộng lớn hơn. Ông Joseph Chan, Phó trưởng đặc khu Tài chính của Hong Kong thông báo tại phiên giao dịch vàng đầu tiên năm Giáp Thìn rằng chính phủ sẽ “dốc toàn lực” biến thành phố này thành trung tâm lưu trữ và giao dịch vàng của khu vực.

Kế hoạch này rất tham vọng: mở rộng sức chứa vàng của Hong Kong vượt 2,000 tấn trong vòng ba năm, triển khai hệ thống thanh toán vàng hoàn toàn do nhà nước kiểm soát với giai đoạn thử nghiệm bắt đầu cuối năm nay, và tăng cường kết nối giữa Sàn Giao dịch Vàng Thượng Hải (SGE) với thị trường Hong Kong.

Mục tiêu rất rõ ràng — tăng thị phần và ảnh hưởng của Trung Quốc đối với giá vàng toàn cầu, vốn lâu nay thuộc quyền kiểm soát của các trung tâm tài chính phương Tây.

Kế hoạch này không chỉ dành riêng cho nhu cầu trong nước. Nhiều quốc gia châu Á đã bày tỏ mong muốn gửi vàng dự trữ quốc gia sang SGE khi nền tảng này mở rộng các kho chứa quốc tế. Ngân hàng trung ương Campuchia dự kiến sẽ là một trong những đối tác đầu tiên lưu trữ một phần trong số 54 tấn vàng dự trữ tại khu vực bảo thuế ở Thâm Quyến.

Lực mua cấu trúc phía sau sự đầu cơ

Sự sụp đổ trong tháng 01 — giá vàng giảm 9%, còn bạc sụt tới 26% chỉ trong một ngày — đã cho thấy thị trường đầy tính đầu cơ. Nhiều nhà đầu tư nhỏ lẻ dùng đòn bẩy đã bị “xóa sổ”, các quỹ ETF vàng bị rút gần 1 tỷ USD chỉ trong một ngày, và các sàn giao dịch tăng mạnh yêu cầu ký quỹ.

Tuy nhiên, nhu cầu vàng vật chất tại Trung Quốc gần như không bị ảnh hưởng. Chênh lệch giá vàng Sàn Giao dịch Vàng Thượng Hải đã tăng tới 30-32 USD/ounce so với giá vàng giao ngay tại London, ngay cả khi giá vàng toàn cầu lao dốc. Lãi suất gửi tiết kiệm tại ngân hàng ngày càng thấp do chính sách nới lỏng tiền tệ, bất động sản không còn là nơi trú ẩn an toàn nên vàng vẫn là kênh giữ tài sản hấp dẫn nhất cho các gia đình không có nhiều lựa chọn khác.

Với việc vàng hiện chỉ chiếm khoảng 1% tài sản hộ gia đình Trung Quốc — trong khi dự báo sắp tới sẽ đạt 5% — lực cầu trên thị trường vàng lớn nhất thế giới này vẫn còn rất lớn. Và giờ đây, Bắc Kinh không chỉ mua vàng, mà còn xây dựng cả hạ tầng để tự quyết giá vàng.