Quyền riêng tư trong crypto đối mặt với thách thức mới khi các quy định thuế mới có hiệu lực từ năm 2026

Cộng đồng tiền mã hóa đang lo ngại về quyền riêng tư khi các khung báo cáo thuế mới cho tiền mã hóa sẽ được áp dụng từ năm 2026, kéo theo sự giám sát chặt chẽ hơn của các cơ quan quản lý với hoạt động tài sản số trên toàn thế giới.

Tổng cộng có 48 quốc gia đã triển khai Khung Báo Cáo Tài Sản Tiền Mã Hóa (CARF) trong năm nay, đồng thời luật DAC8 của Liên minh Châu Âu cũng đã chính thức có hiệu lực.

Tìm hiểu về CARF và DAC8

Để hiểu rõ hơn, CARF là khung được phát triển bởi OECD, áp dụng tiêu chuẩn minh bạch thuế toàn cầu nhằm đảm bảo cơ quan thuế nhận được thông tin về các giao dịch tài sản mã hóa một cách tự động và chuẩn hóa, tương tự như tiêu chuẩn Báo Cáo Chung (CRS) với tài khoản tài chính truyền thống.

Khung này yêu cầu các đơn vị dịch vụ nằm trong phạm vi phải thu thập nhiều thông tin khách hàng hơn, xác định và xác thực nơi cư trú thuế của người dùng, đồng thời định kỳ nộp báo cáo cho cơ quan thuế trong nước về các giao dịch và thu nhập liên quan đến tài sản mã hóa.

Sau đó, các quốc gia tham gia sẽ trao đổi dữ liệu theo thỏa thuận chia sẻ thông tin quốc tế. Ngày 01/01, có 48 quốc gia, bao gồm Vương quốc Anh, Đức, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc, và Brazil đã triển khai khung này. Báo cáo năm đầu tiên sẽ phải nộp vào năm 2027.

Trong khi đó, chỉ thị DAC8 của Ủy ban châu Âu cũng đã có hiệu lực từ đầu năm nay. Dù CARF và DAC8 đều hướng đến mục tiêu tương tự, nhưng hai khung này khác nhau về phạm vi, cách thực hiện cũng như mức độ ảnh hưởng trong từng khu vực.

DAC8 quy định việc báo cáo tài sản mã hóa trên toàn bộ 27 quốc gia thành viên EU. Các đơn vị cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải thu thập, báo cáo chi tiết dữ liệu người dùng và giao dịch cho cơ quan thuế quốc gia.

Các cơ quan này sau đó tiếp tục chia sẻ thông tin trong nội bộ EU. Doanh nghiệp sẽ có thời gian chuyển tiếp 6 tháng, đến ngày 01/07/2026 để tuân thủ hoàn toàn. Báo cáo đầu tiên sẽ nộp trong vòng 9 tháng sau khi kết thúc năm tài chính đầu tiên nằm trong chỉ thị, tức là từ 01/01 đến 30/09/2027.

Phản ứng của cộng đồng trước các khung thuế tiền mã hóa mới

Mục tiêu của các chính sách mới nhằm đảm bảo thuế công bằng và hiệu quả, tuy nhiên cộng đồng cũng bày tỏ nhiều lo ngại. Quan sát viên thị trường Heidi nhận định DAC8 của EU đã “kết thúc quyền riêng tư trong crypto”.

“Cơ quan thuế hiện đã tự động giám sát các tài sản số của bạn. Việc thu thập dữ liệu cho năm thuế 2026 đã bắt đầu. Chưa bao giờ quyền riêng tư lại quan trọng như lúc này,” cô chia sẻ.

Người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, Bernie, cho rằng vấn đề này còn vượt xa câu chuyện thuế. Theo cô, đây là một khuôn khổ quản lý trên quy mô toàn cầu, được đưa vào áp dụng mà không có sự đồng thuận trực tiếp của công chúng và nhằm tạo ra một hệ thống tài chính số bị kiểm soát chặt chẽ.

“Crypto không bị cấm, nhưng quyền riêng tư trong crypto thì đang bị xoá bỏ. Bạn không được bỏ phiếu về việc này và họ cũng không muốn bạn nhận ra rằng quyền riêng tư tài chính không còn tồn tại nữa,” cô nói.

Bên cạnh vấn đề riêng tư, việc thực thi DAC8 còn mang đến nhiều thách thức lớn với người dùng crypto. BeInCrypto ghi nhận nhiều người dùng đang gặp khó khi phải báo cáo thuế cho các hoạt động diễn ra trên nhiều blockchain và nền tảng khác nhau.

Việc tổng hợp giao dịch trên nhiều ví, blockchain và sàn giao dịch rất phức tạp, dễ dẫn đến sai sót. Theo DAC8, nếu cơ quan thuế phát hiện hành vi trốn hoặc tránh thuế, họ có thể phối hợp với các nước EU khác để xử lý, thậm chí đóng băng hoặc tịch thu tài sản crypto.

Như vậy, việc áp dụng CARF và DAC8 đánh dấu một bước chuyển lớn hướng đến minh bạch thuế crypto toàn cầu, nhưng đồng thời cũng làm giảm quyền riêng tư cá nhân và tăng mức độ phức tạp khi tuân thủ. Khi các khung này chính thức có hiệu lực, người dùng crypto trên toàn thế giới sẽ phải quen dần với quy định báo cáo chặt chẽ hơn, tìm cách cân bằng giữa quyền riêng tư và thực tế kiểm soát của cơ quan quản lý.